- Trump Claims ‘Progress’ on Ukraine Peace as Allies Hedge Bets, Europe Steels Itself for Postwar Order
De wereld ‘kantelt’. De ontwikkelingen van de afgelopen drie weken hebben een stroomversnelling ingezet in oorlogsgevaar en veranderingen van de machtsverhoudingen in vooral de Westerse wereld. De aan het begin van de oorlog in Oekraïne verwachte botsing van grootmachten botst inmiddels nog veel meer dan toen. Alles stroomt immers en niets blijft hetzelfde. De crisis in de NAVO kon van de zomer nog worden afgekocht met 5% van het BBP dat opgebracht moet worden door de plundering van de openbare uitgaven. Nu moet Groenland worden verkocht aan de Amerikanski’s om de NAVO achter hetzelfde blauwe gordijntje te houden. Misschien met wat goedkope veiligheidsgaranties voor Oekraïne als deel van een koppelverkoop. Dat moet deze week blijken.
Kyiv Post, 12 januari 2026, As the US President talks peace, Europe debates troops, doubts NATO’s future, and braces for a settlement shaped by uncertainty over US power and commitment. US President Donald Trump says Russia’s war in Ukraine is edging toward an end, claiming that diplomatic momentum is building.’ Zie https://www.kyivpost.com/post/67868.
- Wie Trump behandelt als keizer, zal ook keizer Trump krijgen: hoe Europa zich moet schikken in zijn lot van vazal
De knieën en ellebogen van de knokpartijen in de NAVO-lap zijn toch zichtbaar. Het oude stofje is tot de draad versleten. Dat is nu zelfs duidelijk voor de oude fans. Onze analyse (NAVO-in crisis, verslechtering vazalpositie Europese lidstaten) begint een beetje door te dringen in de parlementaire bovenwereld en in de kringen waar ze rondrijden in een denktank. De noodzaak om te zoeken naar een nieuwe internationale rechtsorde en een nieuwe veiligheidsarchitectuur, om maar wat te noemen wordt steeds urgenter.
Trouw maakt ook komaf met de NAVO. Let vooral op de samenwerking met het HCSS van Rob de Wijk, die vorig jaar voorstelde de Amerikanen uit de NAVO te flikkeren.
Trouw, 10 januari 2026, ‘De VS willen Groenland inlijven en zichzelf Venezolaanse olievoorraden toe-eigenen, en behandelen de hele wereld als Amerikaanse achtertuin. Voor Europa markeert dit het begin van een gevaarlijk tijdperk, het tijdperk van de Orbis Americana.’ Zie https://archive.ph/tm70A#selection-1745.14-1745.15.
- Het doek is gevallen voor Europa’s neokoloniale waanwereld van morele verhevenheid
Een messcherp stuk over de Europese morele verhevenheid en politieke blindheid over de groeiende macht van met name China en beperktheid van de Europese politiek.
NRC, 7 januari 2026, ‘We sluiten ons als Europeanen op in een wereldbeeld waarin wijzelf de universele norm belichamen, ziet Eric Hendriks. Daardoor ogen Europeanen voor China als Amerika’s desperate, verstoten knechtjes. We moeten onszelf kleiner maken en onze wereld groter.’ Zie https://archive.ph/TjW1L#selection-1221.3-1228.1.
- Ex-Merkel-Berater warnt: „Soll damit von innenpolitischen Problemen abgelenkt werden?“
Erich Vad is een (ex-) Duitse generaal die vanaf het begin kritisch op de Westerse houding tegenover de oorlog in Oekraïne was. Hij is ook denker van de ‘sociale marktpolitiek’ van het CDU. Een gesprek over de onmogelijkheid van een oorlogseconomie en ‘sociale marktpolitiek’.
Berliner Zeitung. 10 januari 2026, ‘Der frühere Merkel-Berater Erich Vad warnt vor einem gefährlichen Kurs: Kriegswirtschaft als Antwort auf wirtschaftlichen Abstieg könne Europa politisch destabilisieren und in einen Krieg führen.’ Zie https://archive.ph/yLu3L.
- ‘De brutaliteit van Trump betekent dat elke illusie van een Atlantische vriendschap voorbij is’
De altijd moedig optredende Jolle Demmers met haar analyse naar aanleiding van de druk op Groenland.
Parool, 10 januari 2026, ‘Nu afgelopen week is gebleken waar de regering-Trump toe in staat is, zal West-Europa een moedige koers moeten varen en positie moeten kiezen, stelt hoogleraar conflict studies Jolle Demmers in dit opiniestuk. ‘Elke illusie van een Atlantische vriendschap is voorbij.’ Zie https://jolledemmers.substack.com/p/showtime-in-caracas.
- Nederlandse Hendrik (40) overleeft hel van Oekraïense loopgraaf vol ratten: ’Daar lag ik, alleen en gewond, bij min 15 graden’
De afgelopen week publiceerde de T een tweetal stukken over de ervaringen van Hendrik een Nederlandse oorlogsvrijwilliger. Normale frontverslaggeving met de beste soldatendialogen, maar hier vooral interessant de bijzondere vermelding van het fascistische karakter van de Azov-brigade een cruciaal onderdeel van de Oekraïense krijgsmacht. Geen reclame die nu op dit moment in het zonnetje wordt gezet. Had natuurlijk eerder gekund.
Telegraaf, 3 januari 2026, Na weer een jaar bloedvergieten in Oekraïne is er nog geen enkel zicht op vrede. De Nederlandse militair Hendrik (40) zag alle hoeken van het front. Een paar maal hield hij het helemaal voor gezien, steeds kwam hij terug. Want oorlog werkt verslavend. In een tweeluik vertelt hij over zijn ervaringen. Vandaag: gewond tussen de ratten in de loopgraaf. Zie https://archive.ph/yWsoj.
- Nederlandse oud-militair Hendrik openhartig over verschrikkingen aan Oekraïens front: ’Elke morgen werd de nazi-groet gebracht’
Telegraaf, 10 januari 2026, De Nederlandse militair Hendrik raakte in Oekraïne gewond door een mortierinslag in de loopgraven. Hij keerde toch terug naar het slagveld en verhaalt in dit laatste deel van een tweeluik – het eerste publiceerden wij op 3 januari – over de minder frisse kanten van het land dat wij steunen. „Elke morgen werd de nazi-groet gebracht.” Zie https://archive.ph/6oRLS.
- The message Putin is sending with nuclear-capable missile strike on Ukrainian city
Mark Galeotti verklaart waarom Rusland de Oreshnik hyporsonische middellange afstandsraket heeft gebruikt tegen Lviv.
The I paper, Dr Mark Galeotti, 9 januari 2026, The Oreshnik hypersonic missile is not just a weapon of war, it’s a political statement. By striking one of Ukraine’s major cities with a hypersonic ballistic missile overnight on Thursday, Vladimir Putin wasn’t just warning the Ukrainians that he can still escalate his war, he was also reminding Donald Trump not to push Russia too far.’ Zie https://archive.ph/b8KWe
- Defensie-industrie wordt vijf keer zo groot: zo kunnen Gelderse bedrijven daarvan profiteren
Het militair-industrieel complex in Gelderland smult van de kansen.
De Gelderlander, 11 januari 2026, ‘Er komt een grote dronefabriek voor militaire drones in de regio. Gaat de defensie-industrie in Gelderland flink groeien? Vijf vragen en antwoorden.’ Zie https://www.gelderlander.nl/home/defensie-industrie-wordt-vijf-keer-zo-groot-zo-kunnen-gelderse-bedrijven-daarvan-profiteren~aa61cffa/.
- Laagvliegende helikopters in het Groene Hart: recreatieve luchtvaart verder in het nauw
AD, 11 januari 2026, ‘Helikopters die op tientallen meters hoogte over het Groene Hart vliegen: het is een scenario dat dichterbij komt. Het kabinet heeft, op verzoek van Defensie, delen van de Krimpener- en Lopikerwaard aangewezen als laagvlieggebied. Voor recreatieve vliegers betekent dit minder ruimte in een toch al druk luchtruim.’ Zie https://www.ad.nl/krimpenerwaard/laagvliegende-helikopters-in-het-groene-hart-recreatieve-luchtvaart-verder-in-het-nauw~ad7e28a5/.
- Mbo-instellingen gaan dronepiloten opleiden, ook voor defensie
De militarisering van het onderwijs gaat verder. Op MBO’s kan je leren om dronepiloot te worden.
Trouw, 11 januari 2026, ‘Jongeren kunnen binnenkort door het hele land een opleiding tot dronepiloot volgen. Een baan bij het leger is een van de carrièreopties. Het wordt aan veel mbo-instellingen mogelijk om een opleiding te volgen tot dronepiloot. Dat blijkt uit een inventarisatie van Trouw. Vanaf september gaan acht nieuwe opleidingen tot drone-operations specialist van start.’ Zie https://archive.ph/fv1HN
- Wat we allemaal gemist hebben
Een onvolledige lijst van relevante artikelen van de afgelopen weken. Voor de context van vandaag, enzo.
– Golden Dome changes both NATO and the EU
The Royal Swedish Academy of War Sciences, 22 december 2025, ‘On January 27, 2025, just a few days after taking office for a new term as President of the United States, Donald Trump signed an “Executive Order” to the US Department of Defense – now called the “War Department” – to build a missile defense system, what he later came to call “The Golden Dome”. https://en.kkrva.se/golden-dome-forandrar-bade-nato-och-eu/
– Zelensky picks Military Intelligence Head Budanov as his new chief of staff
Kyiv Independent, 2 januari 2026, President Volodymyr Zelensky has appointed Kyrylo Budanov, the military intelligence chief, to take charge of the President’s Office on Jan. 2.
– Oppose the militarisation of VU
Ad Valvas, 5 januari 2026, ‘Students and employees must oppose the collaboration of the VU with the Ministry of Defence by creating a ‘Center for Defence and Resilient Society’, writes Graham Hagen-Peter.’ https://advalvas.vu.nl/en/student-society/oppose-the-militarization-of-the-vu/.
– Cuba says 32 Cuban fighters killed in US raids on Venezuela
Al Jazeera, 5 januari 2026, ‘Cuba has announced the death of 32 of its citizens during the United States military operation to abduct and detain Venezuelan President Nicolas Maduro and his wife in Caracas.’ https://www.aljazeera.com/news/2026/1/5/cuba-says-32-cubans-killed-during-us-raids-on-venezuela.
– Bang Europa durft Trump niet voor het hoofd te stoten
Trouw, 5 januari 2026, Veel Europese leiders duiken weg, uit vrees de Amerikaanse president Donald Trump tegen zich in het harnas te jagen. https://archive.ph/LmlxZ
– Analysis: Ukraine’s manpower, and what Kyiv does with it, will define the war in 2026
Kyiv Independent, 6 januari 2026, ‘Skelia is the poster child of Ukraine’s Assault Forces, a new branch of the military created in fall 2025 out of a handful of separate assault units known for their penchant for attacking at high intensity and their commanders’ loyalty to Commander-in-Chief Oleksandr Syrskyi. But with that attention has also come notoriety for its reckless use of mobilized soldiers in costly assault operations, leading to consistently high losses, while standard mechanized brigades are starved of reinforcements.’ https://kyivindependent.com/analysis-effective-use-of-manpower-will-define-whether-ukraine-loses-the-war-in-2026/.
– Nederland schaalt gezamenlijke anti-drugsoperaties met VS buiten eigen wateren in Cariben af
Trouw, 6 januari 2026, ‘Nederland schaalt de samenwerking met de Verenigde Staten bij drugsbestrijding in het Caribisch gebied op volle zee voorlopig af.’ https://www.trouw.nl/binnenland/nederland-schaalt-gezamenlijke-anti-drugsoperaties-met-vs-buiten-eigen-wateren-in-cariben-af~bdf85e5a/ of https://archive.ph/fTcCU.
– Jan Pronk: Deze wereld vraagt om een nieuwe rechtsorde
Trouw, 6 januari 2026, Na de Amerikaanse aanval op Venezuela rijst opnieuw de vraag: is de internationale rechtsorde nog te redden? Jan Pronk stelt dat dit onzeker is, maar het proberen waard. Niet uit nostalgie, maar uit eigenbelang. https://archive.ph/MTPAk
– Oorlog is niet de enige bedreiging voor Nederland
Ad Valvas, 7 januari 2026, ‘Universitair docenten Emilie van Opstall (VU) en Pierluigi Lanfranchi (Aix-Marseille) bekritiseren de stijl van de oorlogszuchtige propaganda van de Nederlandse regering aan de hand van de brochure ‘Bereid je voor op een noodsituatie’. https://advalvas.vu.nl/student-maatschappij/oorlog-is-niet-de-enige-bedreiging-voor-nederland/.
– Zelensky’s new inner circle: The power shift behind Ukraine’s latest reset
Kyiv Independent, 8 januari 2026, The new round of peace negotiations felt different. Not because of the substance of the talks, rather due to the people leading them. https://kyivindependent.com/as-war-and-talks-loom-zelensky-moves-to-reset-ukraines-power-structure/.
– In blow to Trump plan, Russia rejects European peacekeepers in Ukraine
Washinton Post, 8 januari 2026, ‘After Ukrainian President Volodymyr Zelensky claimed progress in developing a plan for postwar security guarantees, Russia’s foreign ministry on Thursday again rejected a core pillar of the emerging peace initiative: the deployment of British and European soldiers as part of a peacekeeping force. Russia said it regarded the prospect of foreign troops in Ukraine as a “direct threat.” https://archive.ph/NKvYS
– Why Trump wants Greenland — why the White House thinks it’s so important for national security
CNBC, 8 januari 2026, ‘Three key reasons why President Trump wants Greenland’ https://www.cnbc.com/2026/01/07/why-trump-wants-greenland-and-what-makes-it-so-important-for-security.html.
– Ukraine calls on allies to raise pressure as Russia fires Oreshnik missile
Al Jazeera, 9 januari 2026, Kyiv labelled the use of the weapon close to the EU and NATO border a ‘grave threat’ to European security. Kyiv has called on its allies to increase pressure on Russia after Moscow used a newly developed missile in strikes on western Ukraine. https://www.aljazeera.com/news/2026/1/9/ukraine-calls-on-allies-to-raise-pressure-as-russia-fires-oreshnik-missile.
Guido van Leemput
