- Litouwen schort kernwapenverbod in grondwet op
De regering van Litouwen heeft besloten een artikel in de grondwet dat de plaatsing van kernwapens op haar grondgebied verbiedt op te schorten. Zie 7.
De Nederlandse regering heeft besloten het verblijf van Nederlandse militairen in Litouwen te verlengen. Zie 8.
De spanningen om de Russische enclave Kaliningrad lopen op en het besluit van de Litouwse regering maakt daar deel van uit. Zie voor wat oudere Russische beleidswijzigingen omtrent Kaliningrad de weekendtips. Zie 4.
Eerdere deze week werd duidelijk dat ook Finland overweegt Amerikaanse kernwapens te plaatsen. Dit onderwerp is ongetwijfeld onderdeel van het NAVO-beraad in Ankara van volgende week. Eerder meldde ik dat Turkije in Ankara politieke actie heeft verboden, maar in andere steden zoals Istanboel zullen er vredesacties zijn, dit weekend. Zie 11 en 2.
Andere punten op de NAVO-top zijn de verdere verhoging van de defensiebudgetten. België zal daar waarschijnlijk (nog) niet aan voldoen. Zie 16.
Ondertussen wordt er gestoeft (ik zal het met een Vlaams woord zeggen, opgeschept) over de snelle aanvullingen die Europese NAVO-landen hebben gepleegd in antwoord op de Amerikaanse vermindering van troepenaantallen in Europa. Zie 9.
De oorlog in Oekraïne gaat op volle kracht door. Oekraïne gaat verder met de campagne om Russische voorraden te vernietigen. Doel; Rusland tot onderhandelingen dwingen en daarbij de eis over de Donbas te laten vallen. Zie 5.
Inmiddels verschijnen de kritische rapporten over het geringe succes van de F-16 in Oekraïense dienst. Het is tegelijkertijd reclame voor de Zweedse Gripen als vervanger. Zie 6.
Er wordt weer gefantaseerd over een Europese troepenmacht in Oekraïne na een akkoord. In Nederland zijn er weer lobbyisten van Clingendael enz die Nederlandse troepen daarheen willen sturen. Zie 10.
Volgens Rob de Wijk is de nieuwe Defensienota erg vaag, in de uitwerking van de politieke plannen. Zie 12.
De EU is begonnen de leningen aan Oekraïne te besteden; 4,4 miljard dollar voor drones. Zie 14.
Defensie vergroot zijn greep op de defensie-industrie. Een gouden aandeel in Intelic, een militaire software-ontwikkelaar.
Axios biedt een overzicht van de onderhandelingen van de VS en Iran. Zie 13.
Defensie jaagt Emmeloordse kinderen de daver op het lijf. Opjagen is gewennen is het motto. Zie 17.
De ontwikkelingen van 2 juli 2026 aan het front in Oekraïne volgens het ISW via de link
https://understandingwar.org/research/russia-ukraine/russian-offensive-campaign-assessment-july-2-2026/. Dit zijn hun hoofdconclusies:
- Russian forces conducted a large drone and missile strike series against Ukraine on the night of July 1 to 2, primarily targeting Kyiv City and killing at least 27 and injuring at least 91.
- The frequency of Russian large-scale drone and missile strikes against Ukraine lessened in June 2026 for unclear reasons. Russian forces likely retain the ability to conduct large-scale drone and missile strikes against Ukraine several times per month, as they have in recent months.
- Russian technological adaptations and strike package innovations continue to lead to increasing amounts of civilian harm, in part because these adaptations are making it more difficult for Ukrainian forces to shoot down Russian drones and missiles.
- Russia has been using its shadow fleet vessels to facilitate its drone incursions into NATO airspace since 2024.
- The Russian military command is reportedly reducing its plans to augment strategic reserves in favor of replenishing Russian frontline troops.
- Neither Ukrainian nor Russian forces made confirmed advances on July 2.
- Ukrainian forces continued their long-range strike campaign against Russian oil infrastructure on the night of July 1 to 2.
- Herhaalbericht: VANAVOND webinar over NAVO – ‘Tijd om er einde aan te maken’
Volgende week, op 7 en 8 juli, komt de NAVO bijeen in Ankara,. Het internationale netwerk No to War – No to NATO houdt twee webinars over de actuele politiek van de NAVO en de crisis waarin het bondgenootschap zich bevindt.
Vóór de top; Vrijdag 3 juli 2026 om 19:00. ‘Zie hier het programma; https://us06web.zoom.us/meeting/register/9Uw-Lo5jTge-U2fDE76bMA#/registration. Aanmelden via https://bit.ly/overcomethewarmachine-pre-summit.
Ná de top; 11 juli 2026 om15:00, Voor programma zie; https://us06web.zoom.us/meeting/register/FoaLoNR9SqOIhGiwDJVZTw#/registration Aanmelden via https://bit.ly/overcomethewarmachine-post-summit
En steun de Turkse vredesactivisten door deel te nemen aan Istanbul Anti-Imperialist Peace Summit op zaterdag 4 juli. Meer info over dat programma hier.
- Herhaalbericht; Kom vrijdag 24 juli om 18 uur naar het Spui voor het 91e vredesprotest!
Met sprekers, dichters, muziek en twee minuten stilte protesteren we vrijdag 24 juli van 18.00 tot 19.00 uur opnieuw op het Spui in Amsterdam tegen het bloedvergieten, bombardementen op civiele en militaire installaties en onophoudelijk sterven in de loopgraven. Al meteen na de brute overval van Rusland op Oekraïne op 24 februari 2022 riepen wij onze Europese leiders op om in actie te komen en met onderhandelingen en diplomatie zo snel mogelijk een einde te maken aan het zinloze sterven en lijden. Ruim vier jaar later organiseren we dit protest helaas voor de 91e keer. De muziek komt dit keer van Your Local Pirates.
Zie voor verdere ontwikkelingen https://www.stopdeoorlogamsterdam.nl/
- Weekendtips
Ook de afgelopen week waren er weer zeer veel artikelen die ik niet kon opnemen, vanwege de lengte van het artikel of de lengte van het geheel van de editie. Dit zijn de weekendtips voor deze week, in de vorm van een attendering met link.
a. Russia’s UAV Campaign Over Europe
Russia’s UAV campaign over Europe, likely enabled by shadow-fleet vessels operating in international waters, exposed critical gaps in allied air defences, legal authority and political cohesion, revealing that the threshold for collective response is higher than European deterrence has assumed.
https://www.iiss.org/research-paper/2026/06/russias-uav-campaign-over-europe/
De Belgische krant Het Laatste Nieuws meldt het volgende over het ISS-rapport “De Londense denktank IISS heeft in totaal 144 drone-incidenten in kaart gebracht, die zich tussen augustus 2024 en februari 2026 voordeden in dertien verschillende landen, waaronder ook België. Het gaat bijna uitsluitend om NAVO-landen. Ierland is het enige niet-NAVO-land op de lijst.” (..) “Volgens IISS is het erg waarschijnlijk dat Rusland toen een dronecampagne uitvoerde, al ontbreekt hard bewijsmateriaal daarvoor. Waarschijnlijk was ook niet elke afzonderlijke dronemelding toe te schrijven aan Moskou, zo staat in het rapport.” Zie verder https://www.hln.be/nieuws/rusland-spioneerde-ongestoord-boven-belgie-en-andere-navo-landen-denktank-brengt-144-incidenten-met-drones-in-kaart~a906e471/
b. Lithuania receives first €956.3 million payment under SAFE
European Commission, Defence Industry and Space, 29 juni 2026, On 24 June 2026, Lithuania received its first payment of € 956.3 million under the Security Action for Europe (SAFE) defence financing instrument, representing 15% of its total allocation of €6.4 billion.
c. Putin Vows Defense of Kaliningrad Amid Geopolitical Tensions
Devdiscouse.com, 29 mei 2026, President Vladimir Putin asserted Russia’s preparedness to defend its exclave, Kaliningrad, amid increasing geopolitical tensions. This follows comments by Lithuania’s Foreign Minister about NATO’s potential strategies.’ Zie verder of https://www.devdiscourse.com/article/politics/3926352-astrologer-foresees-long-tenure-for-shivakumar-as-karnataka-leader.
d. There is no immediate military threat to Britain. We should spend less on defence
The Guardian, Simon Jenkins,1 juli 2026, ‘Britain should spend less on defence. It is a waste of money and should be reduced so more could be spent on supporting employment, welfare and growth.’ Zie https://www.theguardian.com/commentisfree/2026/jul/01/britain-military-spending-defence-keir-starmer.
e. Who is Vadym Yermolaiev, the Ukrainian tycoon injured in Monaco blast?
Al Jazeera en Reuters, 1 juli 2026, ‘Police in Monaco and neighbouring France have launched a manhunt for a suspect believed to have detonated a makeshift bomb in the centre of the wealthy Mediterranean principality, seriously injuring several people, officials say.’ Zie
f. The Pentagon’s Budget Redirected Would Exceed Our Wildest Dream
World BEYOND War, David Swanson, 1 juli 2026, ‘Legacy “news” outlets have declared a national disaster emergency. It seems that we the people of the United States may be in imminent danger of having about 10% of the U.S. Congress give a damn about us, and — what’s worse — perhaps 5% give a damn about the other 96% of humanity too.’ Zie https://worldbeyondwar.org/the-pentagons-budget-redirected-would-exceed-our-wildest-dreams/.
g. Ukrainian drone maker picks Northwest Ohio for first US manufacturing center
13 Action News, 1 juli 2026, Ukrainian drone maker picks Northwest Ohio for first US manufacturing center.’ https://www.13abc.com/2026/07/01/ukrainian-drone-maker-picks-northwest-ohio-first-us-manufacturing-center/
h. Als de VVD zegt Nederland veilig te houden, is het tijd om bang te worden
Joop.nl, 2 juli 2026, ‘Als de VVD de mond vol heeft van ‘veiligheid’, loont het de moeite om de rillingen over de rug te voelen lopen.’ Zie https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/als-de-vvd-zegt-nederland-veilig-te-houden-is-het-tijd-om-bang-te-worden
i. Leveringen militaire goederen aan Oekraïne
Minister van Defensie, 2 juli 2026, ‘Laatste beslissingen van regering over levering wapens en andere militaire goederen aan Oekraïne.’ Zie de Kamerbrief via https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/brieven_regering/detail?id=2026Z15616&did=2026D35008
- Ukraine reportedly strikes Russian energy equipment plant in Belgorod
Kyiv Independent, 3 juli 2026, ‘Ukraine’s military reportedly carried out an attack on the Russian city of Belgorod overnight on July 3, striking an energy equipment plant.’ Zie verder of https://kyivindependent.com/ukraine-belgorod-july-3/.
- F-16’s op het Oekraïense slagveld: politieke symboliek boven militaire logica?
NOS.nl, 3 juli 2026, ‘Nederland en andere bondgenoten hebben Oekraïne de afgelopen jaren tientallen F-16 gevechtsvliegtuigen geschonken. Maar over de inzet van de F16’s hebben militaire experts bedenkingen. Ze zijn het erover eens dat de gevechtsvliegtuigen niet hebben gezorgd voor een militaire doorbraak op het slagveld.’ Zie verder of https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621415-f-16-s-op-het-oekraiense-slagveld-politieke-symboliek-boven-militaire-logica.
- Russia’s neighbor Lithuania scraps constitutional ban on nuclear weapons. Here’s why
CNBC.com, 2 juli 2026, ‘Lithuania, a NATO member which borders the Russian exclave of Kaliningrad, has decided to remove a constitutional ban on nuclear weapons.’ Zie verder of https://www.cnbc.com/2026/07/02/russia-ukraine-nato-lithuania-nuclear-weapons.html.
- Nederland blijft ook de komende jaren bijdragen aan de vooruitgeschoven aanwezigheid van de NAVO in Litouwen.
Defensie.nl, 30 juni 2026, Het kabinet heeft besloten de Nederlandse inzet binnen de Multinational Battlegroup Lithuania (MNBG LTU) te verlengen tot en met 31 december 2028. Defensieminister Dilan Yeşilgöz-Zegerius heeft de Tweede Kamer hierover vandaag geïnformeerd.; Zie verder of https://www.defensie.nl/actueel/nieuws/2026/06/30/nederland-verlengt-militaire-bijdrage-litouwen-met-2-jaar.
- Europa vervangt in recordtijd Amerikaanse NAVO-steun: ‘Maar we blijven afhankelijk’
RTL Nieuws, 2 juli 2026, ‘Europese NAVO-landen hebben binnen een paar weken vervanging kunnen regelen voor militaire middelen die door de VS zijn teruggetrokken. Dat zegt de hoogste commandant van de NAVO. Toch blijft Europa nog steeds kwetsbaar voor een wispelturig Amerika dat capaciteiten laat wegvallen die wij niet hebben.’ Zie verder of https://www.rtl.nl/nieuws/buitenland/artikel/5623395/europa-vervangt-recordtijd-amerikaanse-navo-steun. (zie verder Meer Europa, minder Amerika – herijking van de trans-Atlantische veiligheidsrelatie, https://www.adviesraadinternationalevraagstukken.nl/documenten/2025/06/03/meer-europa-minder-amerika)
- Defensie-expert: Nederland moet na bestand militairen leveren voor Oekraïne
BNR radio, 2 juli 2026, De Adviesraad Internationale Vraagstukken adviseert dat Nederland een grotere rol moet spelen bij toekomstige veiligheidsgaranties voor Oekraïne. Daarbij wordt gedacht aan een internationale coalitie onder leiding van onder meer Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk, die moet toezien op de veiligheid van Oekraïne na een mogelijk vredesakkoord.’ Zie de link en het rapport AVV, https://www.bnr.nl/videos/FwaBhTLe1F0
- Gegen die NATO in Istanbul
junge Welt, 3 juli 2026, ‘Drei Tage vor dem NATO-Gipfel in Ankara soll in Istanbul ein Gegenakzent gesetzt werden. Am kommenden Sonnabend lädt die »No to NATO«-Initiative zu einem antiimperialistischen Friedensgipfel ein. Erwartet werden Vertreter von mehr als zwanzig Organisationen aus Europa, Lateinamerika und Asien, Gewerkschafter, Sozialisten und Friedensaktivisten. Ziel des Treffens: die internationale Zusammenarbeit gegen Aufrüstung, Militarisierung und NATO-Kriegspolitik zu stärken.’ Zie verder of https://www.jungewelt.de/artikel/525362.t%C3%BCrkei-gegen-die-nato-in-istanbul.html.
- De nota van Defensie is vooral erg vaag
Trouw, Rob de Wijk, 2 juli 2026, ‘Volgens inschattingen van onder meer de Duitse inlichtingendienst is Rusland vanaf 2028 of 2030 gereed voor grootschalige agressie tegen een of meer Navo-landen. De Nederlandse inlichtingendiensten schatten in dat een jaar na het beëindigen van de oorlog in Oekraïne een beperkte oorlog tegen de Navo mogelijk is.’ Zie verder of https://www.trouw.nl/opinie/de-nota-van-defensie-is-vooral-erg-vaag~b7a398ef/ of https://archive.ph/4eZip.
- U.S. tries to talk Iran out of tolls as talks resume in Doha
Axios, 1 juli 2026, ‘U.S. and Iranian negotiators are in Doha for talks focusing primarily on the Strait of Hormuz, with the Trump administration making the case that Iran stands to gain much more from a nuclear deal than it could generate from tolls in the strait.’ Zie verder of https://www.axios.com/2026/07/01/iran-talks-doha-tolls-strait-hormuz.
- EU Releases $4.4B for Drones Under $102B Ukraine Support Loan
Defense Post, 1 juli 2026, ‘The European Commission has released 3.9 billion euros ($4.4 billion) to Ukraine as the first payment under a 6-billion-euro ($6.8 billion) package dedicated to military drone procurement financed through the EU’s 90-billion-euro ($102 billion) Ukraine Support Loan.’ Zie verder of https://thedefensepost.com/2026/07/01/eu-ukraine-support-loan-drones/.
- Primeur: Defensie neemt optie op gouden aandeel in Nederlands bedrijf
AD, 3 juli 2026, ‘Voor het eerst tekent Defensie vrijdag een contract waarin staat dat zij een ‘gouden aandeel’ in een bedrijf kunnen nemen. De krijgsmacht steekt ‘enkele tientallen miljoenen’ in het Amsterdamse bedrijf Intelic, dat software voor dronebesturing ontwikkelt.’ Zie verder of https://www.ad.nl/politiek/primeur-defensie-neemt-optie-op-gouden-aandeel-in-nederlands-bedrijf~adcb6fb2/.
- Hogere defensie-uitgaven op NAVO-top liggen moeilijk voor De Wever
De Tijd (België), 2 juli 2026, ‘Volgens legerstafchef Frederik Vansina is de kans groot dat tijdens de NAVO-top in Ankara een concreet stappenplan voor een verhoging van de defensiebudgetten op tafel komt. Voor premier Bart De Wever is dat een moeilijke situatie, want in zijn regering is daar geen steun voor.’ Zie verder of https://www.tijd.be/dossiers/regering-de-wever/hogere-defensie-uitgaven-op-navo-top-liggen-moeilijk-voor-de-wever/10677675.html of https://archive.vn/WEMJ3.
- Kinderen opgejaagd door militairen in Emmeloord: Defensie maakt debuut bij Hunted
Omreopflevoland.nl, 2 juli 2026, ‘Verscholen tussen de struiken, onzichtbaar in een pak vol bladeren, wacht een militair geduldig af. Een groepje kinderen rent nietsvermoedend door het park De Zuidert in Emmeloord. Tot de soldaat plotseling uit de bosjes springt. Geschrokken vliegen de kinderen alle kanten op. Voor sommigen is het te laat.’ Zie verder of https://www.omroepflevoland.nl/nieuws/514939/kinderen-opgejaagd-door-militairen-in-emmeloord:-defensie-maakt-debuut-bij-hunted.
Guido van Leemput
