1. ‘Rusland is onze vijand’, zegt minister Yesilgöz
‘De naïeveling dat is de ander’. Er is geen Jean Paul Sartre voor nodig om dat te begrijpen. De spreker stelt dat hij het niet is. En dan lijkt het waar. Deze retorische truc, die het altijd goed doet, werd gisteren door minister Yesilgöz gebruikt om Rusland tot vijand van Nederland te verklaren. ‘We mogen niet naïef zijn, vindt de defensieminister. „Rusland is onze vijand. En nee, dat betekent niet dat wij in oorlog zijn. Maar zorgeloze vrede is ook heel ver weg.”
Wat is de juridische basis van deze uitspraak, wat is de politieke betekenis? Dat is niet duidelijk en bron voor speculatie. Peilingenretoriek? De laatste waarschuwing aan Poetin, goede vriendjes blijven met Rutte?
Telegraaf.nl, 8 oktober 2026, ‘Rusland is niet langer de agressor, maar onze vijand. Dat zegt defensieminister Yesilgöz tijdens haar begrotingsbehandeling. Volgens de bewindsvrouw dient een nieuwe werkelijkheid zich aan. „Rusland test de westerse samenleving, ook de onze.” Zie https://www.telegraaf.nl/politiek/defensieminister-yesilgoz-rusland-is-niet-langer-de-agressor-maar-onze-vijand/162757952.html.
- Defensie onderzoekt terugkeer opkomstplicht voor jongeren
Staatssecretaris Boswijk is verantwoordelijk voor de zelfingestelde dimmer waarmee hij de dienstplicht inschakelt. Vijf fasen naar de dienstplicht. De demonstratie van 27 september heeft hem wat nerveus gemaakt, zoals gisteren hier al gemeld. Vandaag stelt hij dat ‘een brede maatschappelijk debat’ zal worden georganiseerd. De planning is daarvoor al gemaakt.
Hart van Nederland, 8 oktober 2026, ‘De opkomstplicht bij Defensie kan in de toekomst mogelijk weer worden ingevoerd. Staatssecretaris Derk Boswijk van Defensie wil onderzoeken of jongeren stapsgewijs verplicht kunnen worden om een vragenlijst in te vullen, een medische keuring te ondergaan of uiteindelijk zelfs een periode in dienst te gaan.’ Zie https://www.hartvannederland.nl/politiek/beleid/artikelen/opkomstplicht-defensie-jongeren-boswijk.
- Laat weten waar dat geld voor Defensie heen gaat
Rob de Wijk wil dat Defensie meer gedetailleerde informatie geeft over de plannen. Dan hoeven de Russen niet te twijfelen aan onze goede bedoelingen.
Trouw, 8 oktober 2026, Rob de Wijk, ‘Vanuit democratisch perspectief is het slecht als de Kamer niet kan beoordelen hoe het geld wordt besteed. Of als deskundigen op belangrijke vragen geen antwoord kunnen geven. Daardoor verzandt elk maatschappelijk debat en verdwijnt het draagvlak voor defensie.’ Zie https://www.trouw.nl/opinie/laat-weten-waar-dat-geld-voor-defensie-heen-gaat~bc671f51/.
- De Russische ‘net-niet oorlog’ in Europa is ‘doelgericht, logisch en succesvol – en er komt geen adequaat antwoord’
NRC laat een HCSS-meneer aan het woord, Sweijs, die een samenhangende theorie heeft over de Russische hybride oorlogvoering.
NRC.nl, 7 oktober 2026, ‘Terwijl Rusland steeds zwaardere middelen inzet in zijn ‘hybride’ oorlog tegen Europa, zoeken de bondgenoten van Oekraïne naar een antwoord op de provocaties. „In deze dialoog der doven communiceren wij niet bepaald: tot hier en niet verder”, zegt onderzoeker Tim Sweijs.’ Zie https://archive.ph/CjhGH.
- Russian attacks plunge Kyiv into near-total darkness, disrupt power, metro, water supply
Rusland gaat er hard op los in Oekraïne, zeer hard. Genadeloos. Een bus vol passagiers in frontstad Kramatorsk, de hele infrastructuur met als gevoelig punt de metro in Kyiv. (Het is echt geen pretje om die enorm hoge trappen op te moeten lopen als de roltrapinstallatie het niet doet, kan ik getuigen. Het is een prachtig diep metrostelsel.)
Kyiv Independent, 8 oktober 2026, ‘The Russian attack on Ukrainian energy infrastructure on Oct. 8 has caused widespread power outages across the Ukrainian capital, Kyiv, home to over 3 million people.’ Zie https://kyivindependent.com/russian-attacks-plunge-kyiv-into-near-total-darkness-disrupt-power-metro-water-supply/.
- More killed in Kramatorsk as Russia targets Ukraine’s transportation system
Al Jazeera, 8 oktober 2026, ‘Russia’s attacks on trains, buses and ports are paralysing Ukraine’s transport network and endangering civilians.’ Zie https://www.aljazeera.com/news/2026/10/8/more-killed-in-kramatorsk-as-russia-targets-ukraines-transportation-system.
- Ukraine Working on 5 Ceasefire Tracks With Partners, Foreign Ministry Says
Gisteren al kort gemeld dat Oekraïne vijf verschillende voorstellen heeft voor staakt-het-vuren. Rusland laat weten dat opheffing van westerse sancties deel van de deal moet zijn.
Kiyiv Post, 7 oktober 2026, ‘In brief: Ukraine is working with international partners on five possible ceasefire tracks, including a full truce, Black Sea security and energy infrastructure, Foreign Ministry spokesman Heorhii Tykhyi said. Kyiv says the proposals are realistic and mutually beneficial but require Russia’s agreement.’ Zie https://www.kyivpost.com/post/86377.
- A Lawmaker’s Claim That ‘Ukraine Is Losing’ And Should Consider Compromise Sparks Debate
En gisteren tevens kort gemeld dat parlementslid Honcharenko voorstelde om snel compromis met Rusland te zoeken. De man is uit zijn fractie gezet. Nu uitvoeriger.
Radio Free Europe, 6 oktober 2026, ‘Ukrainian parliament deputy Oleksiy Honcharenko said the recent Russian strikes on Kyiv bridges, power infrastructure, and other vital targets show Ukraine is “approaching a huge problem.” Zie https://www.rferl.org/a/ukraine-wart-who-is-winning-compromise-talks/33871426.html.
- Kushner, Witkoff to pitch “new ideas” to end Russia-Ukraine war
De Amerikaanse onderhandelaars hebben nieuwe ideeën voor een akkoord.
Axios, 9 oktober 2026, ‘Presidential envoys Steve Witkoff and Jared Kushner will meet with Ukrainian negotiators and European officials in Miami on Friday to present “new ideas and proposals” to break the stalemate in the Russia-Ukraine war, U.S. and Ukrainian officials say.’ Zie https://archive.ph/viJn9#selection-265.0-781.19.
- Rubio: US calls to hike NATO defence spending ‘not a hostile thing’
Minister van Buitenlandse zaken van de VS, Rubio, is op toernee door (zuidelijke) NAVO-landen en pleit overal voor meer NAVO-bestedingen. Volgende week NAVO-vergadering. DPA, 8 oktober 2026, ‘Calls by the White House for the UK and other NATO allies to invest in defence is “not a hostile thing,” US Secretary of State Marco Rubio has insisted.’ Zie https://www.yahoo.com/news/politics/articles/rubio-us-calls-hike-nato-183334614.html.
- NAVO start volgende week jaarlijkse nucleaire oefening in Italië
Volgende week houdt de NAVO de jaarlijkse oefening in gebruik van kernwapens. Puur routine. Iedereen die anders denkt is de hel, dat leerde Sartre immers al.
HLN, 8 oktober 2026, ‘De NAVO gaat van 13 tot 23 oktober in Italië haar jaarlijkse nucleaire oefening uitvoeren, tegen de achtergrond van toenemende spanningen met Rusland. Dat heeft het bondgenootschap donderdag bekendgemaakt.’ Zie https://www.hln.be/buitenland/navo-start-volgende-week-jaarlijkse-nucleaire-oefening-in-italie~a3b363eb/.
- Weekendtips
Ook de afgelopen week waren er weer zeer veel artikelen die ik niet kon opnemen, vanwege de lengte van het artikel of de lengte van het geheel van de editie. Dit zijn de weekendtips voor deze week, in de vorm van een attendering met link.
a. America is stepping back from a region it never managed to remake
The Economist, 23 september 2026, ‘It is giving up the job of running the Middle East.’ Zie https://archive.ph/w4gKs
b. Amsterdam protest says no to war and conscription
Counterfire.com, Mark van der Hout, 29 September 2026, The strength of feeling against war fever in Europe is growing. Mark van der Hout reports from a major demonstration in the Netherlands.’ Zie https://www.counterfire.org/article/amsterdam-protest-says-no-to-war-and-conscription/
c. Why ‘NAZA’ terrifies Israel’s liberal elite
+972mag.com, 2 oktober 2026, The film shatters ‘respectable’ Israelis’ illusion of moral superiority: The most prestigious, highly educated soldiers are the primary culprits of genocide. Zie https://www.972mag.com/why-naza-terrifies-israels-liberal-elite/
d. Merz will die Krim zurück und setzt dafür Deutschlands Sicherheit aufs Spiel
Berliner Zeitung, 4 oktober 2026, ‘Der Kanzler verlangt die Wiederherstellung der Grenzen von 1991. Die Realität im Donbass sieht anders aus, und Deutschland riskiert, selbst Kriegspartei zu werden.’ Zie https://archive.ph/mjNdB#selection-1125.11-1843.292
e. Van molotovcocktails tot aanvalsdrones en liquidatiepogingen: Rusland lijkt steeds vaker bereid geweld te gebruiken tegen Europa
NRC, 4 oktober 2026, Hybride oorlog Europese regeringsleiders waarschuwen voor escalatie van de hybride oorlog van Rusland tegen Europa. De Russische geheime diensten lijken gewelddadiger te worden, blijkt uit een inventarisatie van bekende acties. Voor de uitvoering werft Rusland gewone burgers, amateurs, maar de strategie erachter zit vernuftig in elkaar. https://archive.ph/5AXkr
f. Rüstung macht arm – Reden und Daten zur deutschen Einheit
Junge Welt, 5 oktober 2026, Am 29. September unterzeichneten Kriegsertüchtigungsminister Boris Pistorius (SPD) und Bremens Bürgermeister Andreas Bovenschulte (SPD) eine Absichtserklärung. Das Bundesland soll mit 1,35 Milliarden Euro bis 2031 zu einem militärischen »Einsatzdrehkreuz« werden; das verlangen NATO und der »Operationsplan Deutschland«. Zie https://www.jungewelt.de/artikel/530907.r%C3%BCstung-macht-arm.html
g. Middle East oil exports surpass pre-war levels despite tensions, data shows
Al Jazeera, 5 oktober 2026, ‘Crude oil exports from the Middle East have risen above pre-war levels on four of the seven days in the last week of September, provisional data from ship-tracking firm Kpler showed.’ Zie https://www.aljazeera.com/news/2026/10/5/middle-east-oil-exports-surpass-pre-war-levels-despite-tensions-data-shows
h. Everything you need to know about EU’s first step to making Ukraine’s membership real
Kyiv Independent, 6 oktober 2026, ‘The European Commission published a document on Oct. 6 about the future of EU enlargement, a first step toward making Ukraine’s eventual accession feel real, but also laying bare some of the work the bloc needs to do to be ready.’ Zie https://kyivindependent.com/everything-you-need-to-know-about-eus-first-step-to-making-ukraines-membership-real/
i. Laat de investering in defensie niet ten koste gaan van het voorkomen van conflicten
Nederlands Dagblad, 6 oktober 2026, ‘Investeringen in defensie mogen niet ten koste gaan van de expertise waarmee Nederland conflicten probeert te voorkomen. En dat dreigt wel te gebeuren, stelt diplomaat Peeter Knoope.’ Zie https://www.nd.nl/opinie/opinie/1333955/laat-de-investering-in-defensie-niet-ten-koste-gaan-van-het-v
j. Zet geen hek om de uni voor defensie
Ukratn.nl (Groningen) 6 oktober 2026, ‘Universiteiten willen graag een graantje meepikken van het geld dat defensie heeft voor innovatie, weet columnist Dirk-Jan Scheffers. Maar hoe scherm je binnen een open organisatie gevoelige informatie af?’ zie https://ukrant.nl/zet-geen-hek-om-de-uni-voor-defensie/
k. ‘Defensie moet voor kennisbehoud bij IHC meer perspectief bieden’
Financieel Dagblad, 6 oktober 2026, ‘Na drie jaar neemt Derk te Bokkel afscheid bij scheepsbouwer IHC. Ten tijde van het interview eind september, enkele dagen voor zijn vertrek als ceo, kan hij nog een belangrijke order melden. De scheepsbouwer uit Kinderdijk gaat de bemanningsverblijven bouwen voor de vier onderzeeboten die de Koninklijke Marine bij het Franse defensieconcern Naval Group heeft besteld.’ Zie https://fd.nl/bedrijfsleven/1613740/defensie-moet-voor-kennisbehoud-bij-ihc-meer-perspectief-bieden
l. Israeli war chief briefs ministers on potential war against Palestinian Authority
The Cradle, 6 oktober 2026, ‘Katz said the campaign would include mass displacement across the West Bank in line with the ‘Gaza and Lebanon models’. Zie https://thecradle.co/articles/israeli-war-chief-briefs-ministers-on-potential-war-against-palestinian-authority.
m. IND moet met 140.000 aanvragen Oekraïners aan de slag, asielstelsel verder onder druk
NOS.nl, 7 oktober 2026, De asielaanvragen van ruim 140.000 Oekraïners die op de plank zijn gelegd, moeten alsnog bekeken en beoordeeld worden. Dat blijkt uit een uitspraak van het Europese Hof van Justitie. Bij bestuurders begint nu door te sijpelen dat dit grote gevolgen kan hebben voor de druk op de asielketen, valt te horen bij betrokkenen. Ook het kabinet geeft toe dat het een probleem heeft.’ Ziehttps://nos.nl/artikel/2633890-ind-moet-met-140-000-aanvragen-oekrainers-aan-de-slag-asielstelsel-verder-onder-druk
n. Het antwoord op een wereld vol conflicten mag niet automatisch meer militarisering zijn
Folia, 7 oktober 2026, ‘Irmak Youdjelten vreest voor de toekomst van alternatieve perspectieven in het onderwijs en onderzoek als de samenwerking tussen universiteiten en het Ministerie van Defensie blijft toenemen. ‘Wat zal er gebeuren met marxistische, dekoloniale of anarchistische perspectieven als deze samenwerking doorzet?’ Zie https://www.folia.nl/nl/opinie/177634/het-antwoord-op-een-wereld-vol-conflicten-mag-niet-automatisch-meer-militarisering-zijn
o. Schulenburg: Die Ukraine ist auf dem Weg, ein „failed state“ zu werden
World News Monitor, 7 oktober 2026, ‘Der Spitzendiplomat Michael von der Schulenburg hört bei Bundeskanzler Merz überraschende neue Töne in Richtung einer Friedenslösung für den Ukraine Krieg. Dies sei auch dringend nötig, weil der Zerfall der Ukraine droht.’ Zie https://world-news-monitor.de/geopolitik/schulenburg-die-ukraine-ist-auf-dem-weg-ein-failed-state-zu-werden/
p. Rusland is helemaal niet in staat de NAVO aan te vallen, verklaart topfunctionaris NAVO
Joop.nl, 8 oktober 2026, ‘Terwijl Europese landen zich gedwongen zien stevig te bezuinigen op de sociale zekerheid om te voldoen aan de Amerikaanse eisen van herbewapening, verklaart een topfunctionaris dat Rusland helemaal niet in staat is de NAVO aan te vallen.’ Zie https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/rusland-is-helemaal-niet-in-staat-de-navo-aan-te-vallen-verklaart-topfunctionaris-navo.
q. How October 7 redrew the map of the Middle East
Al Jazeera, 8 oktober 2026, Three years of war have upended alliances, weakened US influence and reshaped the region’s power balance. Zie https://www.aljazeera.com/news/2026/10/8/how-october-7-redrew-the-map-of-the-middle-east.
r. AMR-leden uiten zorgen over fysieke aanwezigheid Defensie op Avans en onafhankelijkheid van onderzoek
PUNT.avans.nl, 8 oktober 2026, ‘Een aantal leden van de Avans Medezeggenschapsraad (AMR) maakt zich zorgen over de zichtbare aanwezigheid van Defensie op Avans. Ze hebben er moeite mee dat militairen in uniform lopen op Avansterrein en hebben vragen over de onafhankelijkheid van de hogeschool in het doen van onderzoek.’ Zie https://punt.avans.nl/2026/10/amr-leden-uiten-zorgen-over-fysieke-aanwezigheid-defensie-op-avans-en-onafhankelijkheid-van-onderzoek/
s. MIVD en AIVD verwachten meer Chinese aanvallen op edge devices
MSPbusiness.com, 8 oktober 2026, De Nederlandse inlichtingendiensten MIVD en AIVD verwachten dat Chinese staatshackers de komende jaren vaker netwerkapparatuur aan de rand van het internet aanvallen. In een gezamenlijk cyberadvies wijzen de diensten op firewalls, VPN-gateways en portals als structureel doelwit. De aanvallers zouden daarbij soms over broncode beschikken en AI inzetten.’ Zie https://mspbusiness.com/security-en-privacy/mivd-en-aivd-verwachten-meer-chinese-aanvallen-op-edge-devices/
- ‘Oorlogskoorts’ van 8 oktober 2026
Driemaal per week, dinsdag, woensdag en donderdag om vijf uur is er het programma Oorlogskoorts op het You Tube-kanaal Recht voor Allen. Twintig minuten mijn commentaar op het nieuws van de dag. Zie deze link voor de editie van Oorlogskoorts van donderdag 8 oktober 2026; https://www.youtube.com/watch?v=nnPDuKYvXf4
Guido van Leemput
