- Crisis Oekraïense staat verdiept
De politieke crisis over de toekomst van Oekraïne verdiept zich. Er wordt al dagen gedemonstreerd ten gunste van de afgezette minister van Defensie Fedorov. Zie 5.
De pro-Westerse krant Kyiv Independent stelt zich vierkant achter de demonstranten en tegenover het ontslag van Fedorov en vooral de koers van Zelensky. Zie 6.
Het draait, zoals Fedorov zei tijdens een onthullende persconferentie gegeven, om de taxatie of Rusland tot concessies (of zelfs een nederlaag) is te dwingen door luchtaanvallen op strategische voorraden. Een luchtoorlog zonder grootschalige mobilisatie. Dat vind ik nog steeds een te optimistische visie. Maar de zware politieke crisis in Oekraïne verraadt diepe kloven in het land dat op een kruispunt staat. Zie de link, vanwege de lengte kan de tekst hier niet weergeven.; Full text of Mykhailo Fedorov’s high-profile briefing
Censor.net. 17 juli 2026, https://censor.net/en/resonance/4014082/mykhailo-fedorov-s-press-briefing-following-his-resignation.
Noorse inlichtingen-denktanks stellen dat Rusland gedwongen is luchtafweer uit het Noordpoolgebied over te brengen naar de bedreigde infrstructuur en de steden in het achterland. Zie 9
Ben Aris die voor Business Insider de grote ontwikkelingen analyseert staat Oekraïne voor de keus om te worden zoals Afghanistan of als Finland. In dat laatste geval gaat het om Finlandisering, een neutraal land met goede banden met Rusland met ingebonden in het Westen. Dit is de eerst analyse (uit niet vredes- of socialistische hoek) die het probleem realistisch benoemt. Zie 8.
Fedorov zou in die analyse grofweg de Finland-richting voorstaan. Het grote probleem van Oekraïne dat hieronder verstopt ligt, is de onwil van zeer grote delen van de bevolking om nog te gaan vechten. Nu.nl heeft een interessant artikel waarin het hele tegenstrijdige vraagstuk uitstekend aan de orde komt. Zie 7.
Een lang artikel in De Gelderlander toont wat de strategie is van Fedorov. De opbouw van high-tech internationale wapenindustrie. Zie 11.
Het Europese sanctiefront van Rusland begint te verbrokkelen, aldus de Financial Times. Zie 10.
Ondertussen wordt er hard gebombardeerd tussen Rusland en Oekraïne. Over en weer. Zie 3 en 4.
Het nieuws komt van alle kanten roept Radio 1 altijd en dat is ook zo, behalve dat ik vandaag alleen aan de Oekraïense oorlog besteed. Ook in Iran bijvoorbeeld escaleert de oorlog, maar dat is voor morgen.
De ontwikkelingen van 19juli 2026 aan het front in Oekraïne volgens het ISW via de link
https://understandingwar.org/research/russia-ukraine/russian-offensive-campaign-assessment-july-19-2026/. Dit zijn hun hoofdconclusies:
- The Ukrainian government approved a series of personnel changes in the Ukrainian Cabinet of Ministers, and Ukrainian President Volodymyr Zelensky appointed an interim defense minister on July 16.
- Ukraine’s drone strike campaign aimed at denying Russia the ability to sustain logistics and transport fuel to occupied Crimea is likely further degrading Russia’s already outstretched air defenses and imposing new protection dilemmas.
- Russia is reportedly turning to India for additional gasoline supplies as Ukraine’s long-range strike campaign continues to reduce Russian oil refining capacity.
- Russian elites are reportedly moving money abroad to protect their financial assets from Russian economic risk and the Kremlin’s effort to nationalize private assets.
- Polish authorities are warning that Russia is conducting surveillance of NATO air defense integration exercises near the Baltic Sea, likely as part of Russia’s Phase Zero efforts.
- Ukrainian forces continued their long-range strike campaign against Russian military assets and energy infrastructure in Russia on July 15 and 16.
- Ukrainian forces advanced in the Oleksandrivka direction, and Russian forces recently advanced in northern Kharkiv Oblast.
- Russia launched eight Iskander-M/S-400 ballistic missiles, four Kh-22/32 cruise missiles, one Kh-21P anti-radar missile, and 146 drones against Ukraine overnight.
- Herhaalbericht; Kom vrijdag 24 juli om 18 uur naar het Spui voor het 91e vredesprotest!
Met sprekers, dichters, muziek en twee minuten stilte protesteren we vrijdag 24 juli van 18.00 tot 19.00 uur opnieuw op het Spui in Amsterdam tegen het bloedvergieten, bombardementen op civiele en militaire installaties en onophoudelijk sterven in de loopgraven. Al meteen na de brute overval van Rusland op Oekraïne op 24 februari 2022 riepen wij onze Europese leiders op om in actie te komen en met onderhandelingen en diplomatie zo snel mogelijk een einde te maken aan het zinloze sterven en lijden.
Ruim vier jaar later organiseren we dit protest helaas voor de 91e keer. De muziek komt dit keer van Your Local Pirates. Zie voor verdere ontwikkelingen https://www.stopdeoorlogamsterdam.nl/.
- Russia attacks Ukraine with nearly 100 drones and two Kh-59/69 missiles
Ukrainska Pravda English, 20 juli 2026, ‘Russian forces attacked Ukraine with two Kh-59/69 air-to-surface missiles and 94 drones of various types on the night of 19-20 July.’ Zie verder of
https://www.pravda.com.ua/eng/news/2026/07/20/8044869/.
- Moscow claims more than 400 drones attacked the city, strikes reported in Moscow Oblast
Ukrainska Pravda, 20 juli 2026, ‘Russian authorities claimed on the morning of 19-20 July that more than 400 drones had targeted Moscow Oblast overnight. Meanwhile, social media users reported strikes and fires across Moscow Oblast, including at the Koledino logistics centre in Podolsk belonging to Wildberries, Russia’s largest online retailer.’ Zie verder of https://www.pravda.com.ua/eng/news/2026/07/20/8044860/
- ‘Changes are definitely coming’ — Ukrainians take to streets for 3rd day of protests over military leadership crisis
Kyiv Independent, 18 juli 2026, https://kyivindependent.com/draft-ukrainians-take-to-streets-for-3rd-consecutive-day-of-protests-over-military-leadership-crisis/
Crowds of Ukrainians gathered in Kyiv and other cities on the evening of July 18 to protest President Volodymyr Zelensky’s dismissal of former Defense Minister Mykhailo Fedorov.
- Analysis: Why many Ukrainians feel Commander-in-Chief Syrskyi must go
Kyiv Independent, 19 juli 2026, “Fedorov = more Russian deaths, Syrskyi = more Ukrainian deaths.” This slogan, neatly written on cardboard, was one of thousands held aloft in Kyiv and across Ukraine as outrage over the country’s wartime leadership boils over.’ Zie verder of https://kyivindependent.com/analysis-why-ukrainians-feel-commander-in-chief-syrskyi-must-go-2/.
- In Kharkiv is de oorlog overal en richt woede zich op rekruteerders
NU.nl, 18 juli 2026, ‘Kharkiv worstelt met ‘het nieuwe normaal’. De Oekraïense stad ligt op luttele kilometers van Rusland en telde vóór de oorlog zo’n 1,5 miljoen inwoners. Oorlogsjournalist Hans Jaap Melissen zocht achterblijvers op, die in de schaduw van antidronenetten hun woede op rekruteerteams richten.’ Zie verder of https://www.nu.nl/spanningen-oekraine/6403511/in-kharkiv-is-de-oorlog-overal-en-richt-woede-zich-op-rekruteerders.html.
- Finnland oder Afghanistan: Wohin führt Selenskyj die Ukraine?
Berliner Zeitung, 19 juli 2026, ‘Was steht der Ukraine bevor? Es gibt zwei grundlegend verschiedene Möglichkeiten. Sie kann zu einem Finnland werden – einem Land, das einen Krieg verlor, ein Zehntel seines Territoriums einbüßte, Neutralität akzeptierte und anschließend reich wurde. Oder sie kann zu einem Afghanistan werden – zweimal überfallen, nie wieder aufgebaut und in 40 Jahren des Verfalls verlassen.’ Zie verder of https://www.berliner-zeitung.de/article/finnland-oder-afghanistan-wohin-fuehrt-selenskyj-die-ukraine-10209110.
- Rusland haalt luchtverdediging weg uit Arctische noorden, ‘elders harder nodig’
BNR, 19 juli 2026, ‘Rusland stript zijn belangrijke militaire locaties in het Arctische hoge noorden van luchtverdedigingsinstallaties, melden RFE/RL en The Barents Observer op basis van satellietbeelden. Waarschijnlijk is het toenemende aantal Oekraïense drone-aanvallen elders in Rusland daar de oorzaak van. Strategische Arctische locaties die eerst zwaar verdedigd werden met S-300 en S-400-raketsystemen lijken nu hun raketten kwijt te zijn.’ Zie verder of https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606316/rusland-haalt-luchtverdediging-weg-uit-arctische-noorden-elders-harder-nodig (zie ook Satellite imagery indicates air-defence systems redeployed from Severodvinsk, Barentz Observer, 11 juli 2026, https://www.thebarentsobserver.com/security/satellite-imagery-indicates-airdefence-systems-redeployed-from-severodvinsk/453512)
- EU faces crumbling support for new Russia sanctions
Financial Times, 20 juli 2026, ‘The EU is facing a collapse in support for new economic sanctions targeting Russia as national capitals refuse to back measures that could damage their corporate champions, diplomats have warned.’ Zie verder of https://archive.ph/YuviH
- Dodelijk succes: Twentse kruisraketten verwoesten Russische doelen
De Gelderlander, 19 juli 2026, ‘Haast ongemerkt is het Hengelose Destinus een hoofdrol gaan spelen in de Oekraïne-oorlog. Kort geleden nog maakte het gasturbines, nu kruisraketten. „Bada boom”, roepen Oekraïense militairen als een Hengelose raket inslaat. Hoe speelde Destinus dit klaar?’ Zie verder of https://www.gelderlander.nl/binnenland/dodelijk-succes-twentse-kruisraketten-verwoesten-russische-doelen~ae952970/
Bijlagen:
Bij 3. Russia attacks Ukraine with nearly 100 drones and two Kh-59/69 missiles
Ukrainska Pravda English, 20 juli 2026, https://www.pravda.com.ua/eng/news/2026/07/20/8044869/
Russian forces attacked Ukraine with two Kh-59/69 air-to-surface missiles and 94 drones of various types on the night of 19-20 July. Air defence forces have downed 81 Russian UAVs.
From 18:00 19 July, Russia launched an attack on Ukraine using two Kh-59/69 air-to-surface missiles from temporarily occupied Crimea and 94 Shahed (some jet-powered), Gerbera and Italmas attack drones, Banderol loitering munitions and Parodiya decoy drones.
The drones were launched from the Russian cities of Kursk, Millerovo and Oryol as well as from temporarily occupied Donetsk and Hvardiiske in Crimea.
Aircraft, anti-aircraft missile units, electronic warfare assets, unmanned systems units and mobile fire groups from Ukraine’s defence forces have been involved in repelling the attack.
“As of 08:00, [Ukrainian] air defence forces had destroyed or jammed 81 Shahed, Gerbera, Italmas and other types of drones in the country’s north, south and east.
Hits by one missile and nine UAVs have been recorded at nine locations. One missile failed to reach its target.
The attack is ongoing, as several enemy drones are still in the airspace. Please observe safety measures! Let’s keep our skies safe!”
Bij 4. Moscow claims more than 400 drones attacked the city, strikes reported in Moscow Oblast
Ukrainska Pravda, 20 juli 2026, https://www.pravda.com.ua/eng/news/2026/07/20/8044860/
Russian authorities claimed on the morning of 19-20 July that more than 400 drones had targeted Moscow Oblast overnight. Meanwhile, social media users reported strikes and fires across Moscow Oblast, including at the Koledino logistics centre in Podolsk belonging to Wildberries, Russia’s largest online retailer.
Source: Moscow Mayor Sergei Sobyanin; Russian media outlets; Russian pro-war bloggers; Russian media outlet Astra; Exilenova+ and Supernova+ Telegram channels
Posts on Russian pro-war Telegram channels stated that a missile threat had been declared in Moscow Oblast. Residents of the Russian capital were also warned about possible internet disruptions.
According to Russian sources, missile threats were also declared in Yaroslavl, Tver, Vladimir, Ivanovo, Novgorod, Vologda, Belgorod, Kursk, Lipetsk, Kaluga, Voronezh, Tambov and Tula oblasts.
At around 03:00, and again shortly afterwards, Sobyanin claimed that 27 drones “heading towards Moscow” had been shot down. As always, he gave no information about the consequences, saying only that “emergency services are working at the sites where debris fell”.
Bij 5. ‘Changes are definitely coming’ — Ukrainians take to streets for 3rd day of protests over military leadership crisis
Kyiv Independent, 18 juli 2026, https://kyivindependent.com/draft-ukrainians-take-to-streets-for-3rd-consecutive-day-of-protests-over-military-leadership-crisis/
Crowds of Ukrainians gathered in Kyiv and other cities on the evening of July 18 to protest President Volodymyr Zelensky’s dismissal of former Defense Minister Mykhailo Fedorov.
The demonstration marks the third consecutive day of collective action since Fedorov was dismissed on July 15. The firing of the popular defense minister after only six months in office sparked public outrage, with soldiers, veterans, activists, and everyday Ukrainians sounding the alarm on a crisis in the country’s military leadership.
Protesters took to the streets again on July 18 with two demands: reinstate Fedorov, and fire Commander-in-chief Oleksandr Syrskyi.
Thousands of demonstrators rallied in central Kyiv to make their voices heard. Protests were also held in Odesa, Lviv, Lutsk, Dnipro, Cherkasy, Zhytomyr, Vinnytsia, Chernivtsi, Rivne, and Ivano-Frankivsk, among other cities. “Changes are definitely coming,” Fedorov said on social media as the protests were underway. “There is a dialogue. I believe everything will work out.”
In his evening address on July 18, Zelensky assured the Ukrainian people that he was paying attention to their demands. He also said he had spoken with both Fedorov and Syrskyi earlier that day. “Today, there have been many consultations,” he said. “Of course, I hear what people are saying. I spoke at length with Mykhailo Fedorov today. I also spoke with Oleksandr Syrskyi today. Decisions regarding the army will be worked out.” Zelensky did not disclose the details of either conversation.
After Fedorov’s shocking dismissal, reports emerged of his deepening conflict with Syrskyi, framed as fundamental differences in leadership and strategy between the young, reform-minded technocrat and the old-guard Soviet commander.
Syrskyi has repeatedly faced criticism from military personnel and analysts for excessive micromanagement and for fostering what critics describe as a Soviet-style military culture — a culture rife with corruption, abuse, and high personnel losses.
Many Ukrainians now believe Zelensky chose to back Syrskyi over Fedorov despite the defense minister’s impressive achievements during his short tenure — a track record that includes persuading Elon Musk to cut off Russian troops’ access to Starlink and coordinating long-range strikes on Russian logistics in occupied Crimea.
Presidential Office Advisor Serhii Leshchenko said in a television broadcast on July 18 that Zelensky was listening to the public, but would require time to make a decision.
“The protesters’ message has been heard, but it takes time to implement decisions,” he said.
Leshchenko alluded to the widespread protests in summer 2025, when Ukrainians successfully pressured Zelensky to reverse a law dismantling the country’s independent anti-corruption agencies.
“Let’s recall that a year ago there was a similar situation — the president did not ignore the voice of Ukrainian citizens,” Leshchenko said.
“And I am convinced that the same will happen now. Of course, it takes some time to carry out all the procedural steps and prepare the necessary decisions. It’s just that we’re dealing with the government, and unfortunately, it doesn’t operate like a private startup — things move a little slower. But the message has definitely been heard, and the president has also sent a clear response.”
It’s unclear, however, if the Presidential Office intends to make meaningful change, or if Zelensky is stalling for time.
Following the first day of protests on July 16, Zelensky said that he “understands, hears, and responds” to the voices of demonstrators. But that same day, despite widespread calls to reinstate Fedorov, the president nominated acting Security Service of Ukraine (SBU) Chief Yevhen Khmara to serve as acting defense minister.
The Cabinet of Ministers approved Khmara’s appointment on July 17.
Before taking over the ministry, Khmara headed the SBU’s Alpha Special Operations Center, which has played a central role in Ukraine’s long-range strike campaign against Russia.
Unlike Fedorov, Khmara has largely remained out of the public spotlight. But his appointment to the Cabinet cleared the way for his controversial senior deputy, Oleksandr Poklad, to be named acting chief of the SBU.
This appointment has also raised alarm among Ukraine’s civil society figures. The Anti-Corruption Action Center and other activists have accused Poklad of leading the attack on the National Anti-Corruption Bureau (NABU) in 2025 and fabricating political cases.
Bij 6. Analysis: Why many Ukrainians feel Commander-in-Chief Syrskyi must go
Kyiv Independent, 19 juli 2026, https://kyivindependent.com/analysis-why-ukrainians-feel-commander-in-chief-syrskyi-must-go-2/
“Fedorov = more Russian deaths, Syrskyi = more Ukrainian deaths.” This slogan, neatly written on cardboard, was one of thousands held aloft in Kyiv and across Ukraine as outrage over the country’s wartime leadership boils over.
Much of Ukrainian society, soldiers and civilians alike, is up in arms over President Volodymyr Zelensky’s decision to dismiss popular and innovative Defense Minister Mykhailo Fedorov.
Zelensky’s primary motivation for the decision was debated, with theories including the president seeing Fedorov as a political threat, or the latter’s work closing off corrupt graft streams in the ministry upsetting people close to power.
The most popular theory proved to be correct: Fedorov’s personal and professional clash with the military’s controversial commander-in-chief, Oleksandr Syrskyi.
In a scathing press conference delivered with unprecedented directness for a top official in wartime Ukraine, Fedorov spoke out against the top general, accusing Syrskyi of blocking reforms, spreading a culture of lies, and directly moving to push him out of Zelensky’s favor.
“All the initiatives that we proposed began to be blocked, and Syrskyi is not ready to personally talk about problems face to face,” Fedorov said, adding that the general gave Zelensky an ultimatum to dismiss him as defense minister. “Instead of thinking about how to asymmetrically defeat Russia, he thought about how to split the country, and this is a big problem.”
Later, speaking at a press conference with outgoing U.K. Prime Minister Keir Starmer, Zelensky himself pointed to the inability of the minister and general to cooperate without his mediation. “I wanted unity very much. The sides (Fedorov and Syrskyi) did not achieve it,” the president said. “But it is what it is, and in such a situation, the way out is either one side or the other, because without me they don’t sit down together.”
Bij 7. In Kharkiv is de oorlog overal en richt woede zich op rekruteerders
NU.nl, 18 juli 2026, https://www.nu.nl/spanningen-oekraine/6403511/in-kharkiv-is-de-oorlog-overal-en-richt-woede-zich-op-rekruteerders.html
Kharkiv worstelt met ‘het nieuwe normaal’. De Oekraïense stad ligt op luttele kilometers van Rusland en telde vóór de oorlog zo’n 1,5 miljoen inwoners. Oorlogsjournalist Hans Jaap Melissen zocht achterblijvers op, die in de schaduw van antidronenetten hun woede op rekruteerteams richten.
“Kijk, daar zaten de Nederlandse voetbalsupporters. Allemaal in het oranje, lekker te kamperen. Het was zo leuk toen.” Olena wijst op een soort schiereiland in de rivier in Kharkiv, waar ooit een Oranjecamping was tijdens het EK voetbal van 2012. Dat vond toen plaats in Oekraïne en Polen.
Olena kan zich bijna niet meer voorstellen hoe die tijd was en hoe vrede voelt. Ze is de oorlog eigenlijk normaal gaan vinden. Een oorlog waarin ook steeds weer een nieuw normaal ontstaat. De vrijwel dagelijkse raketten en Shahed-drones op de stad hebben gezelschap gekregen van FPV-drones, waarbij iemand het ding bijstuurt tot het doel is geraakt, bijvoorbeeld een rijdende auto. Sinds kort hangen er antidronenetten over de noordelijke ringweg van Kharkiv, zoals je die ook ziet in frontlinieplaatsen in de Donbas.
Een nog nieuwer normaal is dat Rusland tankstations bombardeert, rondom én steeds dieper in de stad. Olena laat zien hoe ze tegenwoordig tankt. De pompbediende sluit de slang aan. Daarna gaan zij en de medewerker op veilige afstand wachten tot het klaar is. “De wraak van Poetin”, noemen de inwoners dit. Wraak voor Oekraïense aanvallen op de olie-infrastructuur in Rusland, die daar grote benzinetekorten hebben veroorzaakt.
Olena en haar man vragen zich soms af of er een moment zal komen dat ze de stad weer moeten ontvluchten, zoals ze dat ook in het begin van de invasie deden. Verderop is het wankele front bij Kupiansk, waar de Oekraïners nog standhouden en soms zelfs terrein winnen, maar waar de Russen zwaar geschut inzetten.
In een opvangcentrum is Anna net gearriveerd met haar vrolijke dochter Viktoria (7). Ze komen uit een dorp vlak bij Kupiansk. Als Viktoria haar leeftijd noemt, zegt ze “six/seven” en maakt er het jonglerende handgebaar bij van de video’s op sociale media. “De Russen gooien van alles en nog wat op ons dorp. Zware bommen”, vertelt Anna.
‘Ik ben uitgeput, maar stoppen mag niet’
In een restaurant zit Bohdan, militair en inwoner van Kharkiv. In het begin van de oorlog heeft hij zich vrijwillig aangemeld. “Ik dacht dat de oorlog binnen een jaar voorbij zou zijn, maar dat heb ik verkeerd gezien. Inmiddels ben ik helemaal uitgeput en zou ik graag stoppen, maar dat mag niet.”
Oekraïne heeft op dit moment elke militair nodig. Toch is de dienstplicht een moeilijk onderwerp. Er is veel weerstand tegen de rekruteerteams die mensen van de straat plukken om ze mee het leger in te sleuren. Toevallig staat zo’n team ergens in het centrum: een rekruteerder in legeruniform, met naast zich acht politieagenten. Opmerkelijk genoeg doen ze niks.
De agenten praten met elkaar. De rekruteerder Sergei* staat er een beetje wezenloos bij. Hij vertelt dat hij er geen zin in heeft om mannen aan te spreken. “Heb je gezien wat er in Lviv is gebeurd?”, vraagt hij. Daar werd een wervingsteam dat iemand wilde meenemen aangevallen door een grote groep mensen. “Ik ben bang voor volkswoede en die agenten denken er net zo over. Die willen hier ook na de oorlog gewoon over straat kunnen. Hier in Kharkiv is ook nog een rekruteerder neergestoken”, vervolgt Sergei.
Maar dan ontstaan hier ook ineens problemen. Twee mannen komen woedend op ons af. Ze schreeuwen tegen Sergei, gebaren wild en proberen de verslaggever, van wie de tolk al naar huis is, van iets te overtuigen. Als ze weer scheldend doorlopen, zegt Sergei, die rustig is gebleven: “Ze dachten dat ik jou aan het ronselen was. Ze zeiden smerige dingen tegen mij en tegen jou dat je moest wegrennen. Nou zie je zelf eens hoe de sfeer hier is.”
Sergei denkt dat de hekel aan de rekruteerders komt doordat Oekraïne een relatief jong land is waar nieuwverworven vrijheden en rechten nadrukkelijker worden bewaakt. Hij hoopt dat er snel een einde aan de oorlog komt. “Dit kan toch niet nog jaren duren. Dat trek ik geestelijk echt niet meer.”
Treinen steeds vaker doelwit
Toch is er weinig dat erop wijst dat deze oorlog binnenkort stopt. Eerder komt er steeds weer een ‘nieuw normaal’ bij. Zo zijn er nieuwe veiligheidsmaatregelen rond de intercitytreinen genomen, omdat die ook steeds vaker doelwit zijn.
Dat is te merken tijdens het vertrek uit Kharkiv. Na 30 kilometer zet de machinist de trein plotseling stil en moet iedereen eruit: er zijn Shahed-drones onderweg. Iedereen stapt zonder paniek uit en blijft naast de trein schuilen. Een paar soldaten die aan boord waren, staren naar boven.
Dan klinkt hoog in de lucht ineens het geluid van een naderende straaljager, gevolgd door een keiharde knal: de drone is neergehaald, een witte rooksliert dwarrelt omlaag.
Bij 8. Finnland oder Afghanistan: Wohin führt Selenskyj die Ukraine?
Berliner Zeitung, 19 juli 2026, https://www.berliner-zeitung.de/article/finnland-oder-afghanistan-wohin-fuehrt-selenskyj-die-ukraine-10209110
Was steht der Ukraine bevor? Es gibt zwei grundlegend verschiedene Möglichkeiten. Sie kann zu einem Finnland werden – einem Land, das einen Krieg verlor, ein Zehntel seines Territoriums einbüßte, Neutralität akzeptierte und anschließend reich wurde. Oder sie kann zu einem Afghanistan werden – zweimal überfallen, nie wieder aufgebaut und in 40 Jahren des Verfalls verlassen.
Wenn der Krieg in einer dauerhaften Regelung endet, könnte die Ukraine als stark bewaffneter, aber zunehmend wohlhabender europäischer Staat daraus hervorgehen. Wenn der Krieg aber ohne Sicherheit, funktionierende Institutionen oder nachhaltige Investitionen endet, droht das Land in dauerhafte Instabilität und Abhängigkeit abzurutschen.
Zwei mögliche Wege für die Ukraine
Wie deutlich diese Alternative ist, zeigte sich diese Woche, als Wolodymyr Selenskyj seinen Verteidigungsminister entließ und Ukrainer zum zweiten Mal seit Beginn des Krieges mit Russland gegen ihren eigenen Präsidenten auf die Straße gingen.
Selenskyj schlägt vor, den amtierenden, aus der Tech-Branche stammenden Verteidigungsminister Mychajlo Fedorow durch den altgedienten ehemaligen Polizisten Ihor Klymenko zu ersetzen. Die beiden könnten kaum unterschiedlicher sein.
Fedorow ist jung und technikaffin und hat in den sechs Monaten im Amt das notorisch korrupte Verteidigungsministerium energisch angepackt und mit spektakulären Ergebnissen reformiert. In einem Abschiedsseitenhieb gegen Präsident Selenskyj listete er seine 22 Errungenschaften auf – angefangen bei einem von ihm vermittelten Abkommen mit Elon Musk über den Zugang der ukrainischen Streitkräfte zu Starlink bis hin zu der Tatsache, dass in den ersten vier Monaten dieses Jahres mehr Drohnen beschafft wurden als im gesamten Vorjahr.
Möglicherweise noch bedeutender waren seine Unterstützung für die Entwicklung von Drohnen mittlerer Reichweite sowie seine Überzeugungsarbeit bei Musk, Russland den Zugang zu Starlink zu entziehen, was zu erheblichen Störungen in den russischen Versorgungswegen führte.
Selenskyjs bevorzugter Nachfolger ist der derzeitige Innenminister Ihor Klymenko, ein Karrierepolizist, der tief in der traditionellen Bürokratie des Innenministeriums verwurzelt ist. Die beiden stehen für unterschiedliche Ansätze auch in der Kriegsführung gegen Russland.
Fedorow will die Armee digitalisieren und mithilfe von Daten und Drohnen Russland besiegen. Klymenko verspricht, härter gegen Wehrdienstverweigerung vorzugehen, die Größe der Streitkräfte zu erhöhen und den chronischen Personalmangel zu beheben.
Selenskyj machte offiziell Fedorows Scheitern bei der Lösung der Mobilisierungskrise für dessen Entlassung verantwortlich, obwohl allgemein Einigkeit darüber besteht, dass tatsächlich ein Konflikt mit dem Oberbefehlshaber Oleksandr Syrskyj der Grund war. Der Reformer unterlag der alten Garde. Ein Punkt für das Afghanistan-Szenario.
Das größere Bild zeigt den drastischen Gegensatz, vor dem die Ukraine steht, wenn sie die Herausforderung durch Russlands Invasion und Besetzung eines Fünftels ihres Territoriums nicht bewältigt.
Das optimistische Szenario ist, dass bei einem eingefrorenen Konflikt die Ukraine zu einem neuen Finnland wird. Finnland kämpfte im Winterkrieg 1939–1940 gegen die Sowjetunion, verlor ebenfalls etwa zehn Prozent seines Territoriums (das heutige Karelien), verfolgte danach eine strikte Neutralitätspolitik, stellte wirtschaftliche Beziehungen zur späteren Russischen Föderation wieder her, investierte massiv in Industrie und Gesellschaft – und wurde so zu einem der wohlhabendsten Länder Europas.
Das pessimistische Szenario ist, dass die Ukraine wie Afghanistan endet. In den 1960er-Jahren verfügte Kabul über eine verwestlichte Elite und ein fragiles Modernisierungsprojekt. Doch nach der sowjetischen Invasion 1979 und später der amerikanischen Intervention wurde das Land zu einer rückständigen Theokratie mit dysfunktionaler Wirtschaft.
Die USA versuchten 20 Jahre lang, eine Demokratie aufzubauen, doch zwei Wochen vor ihrem Abzug marschierten die Taliban Mitte August 2021 in Kabul ein und übernahmen erneut die Kontrolle. Das Land fiel in das Chaos zurück, das bereits zwischen den sowjetischen und den amerikanischen Interventionen geherrscht hatte.
Finnland konnte sich entwickeln, weil trotz territorialer Verluste ein Waffenstillstandsabkommen die Grenzen festlegte und die Neutralitätspolitik Stabilität schuf, sodass sich die Regierung auf den Wiederaufbau konzentrieren konnte.
Afghanistans Scheitern hingegen lag nicht einfach an Religion, Opiumproduktion oder geografischer Abgeschiedenheit. Es spiegelte schwache Institutionen, Fraktionspolitik, durchlässige Grenzen, Abhängigkeit von externer Unterstützung und das Fehlen einer tragfähigen politischen Ordnung wider, die ohne äußeren Sponsor bestehen konnte. Unsichere Grenzen, eine abgelegene Lage sowie Extremismus und Drogenwirtschaft machten das Land zu einem Rückzugsort für Kriminelle und Terroristen.
Es gibt zwei Elemente, die die Ukraine benötigt, um Finnlands Erfolg zu erreichen und Afghanistans Scheitern zu vermeiden: ein Sicherheitsabkommen und Neutralität.
Sicherheitsabkommen
Selenskyj drängt seit neun Monaten Friedensgesprächen auf ein echtes Sicherheitsabkommen. Dieses ist entscheidend.
Wird der Konflikt ohne Abkommen eingefroren, gibt es nichts, was Präsident Wladimir Putin daran hindert, die Ukraine in einigen Jahren erneut anzugreifen. Ohne den Donbass-Festungsgürtel hätten russische Truppen einen nahezu ungehinderten Weg nach Kiew.
Mit diesem Damoklesschwert politischer Unsicherheit würde kein internationaler Investor Geld in den Wiederaufbau stecken. Mit einem starken Sicherheitsabkommen hingegen würde eine erneute Invasion, die eine westliche Militärintervention auslösen würde, für den Kreml undenkbar teuer werden.
Die EU hat sich kategorisch geweigert, ein solches Sicherheitsabkommen anzubieten – weder durch Nato-Mitgliedschaft noch bilateral. Stattdessen gibt es lediglich eine unzureichende „Abschreckungstruppe“ von wenigen tausend Soldaten weit entfernt von der Front oder eine Art „Nato light“ ohne echte Beistandsklausel. Diese Weigerung ist ein klarer Punkt für das Afghanistan-Szenario.
US-Präsident Donald Trump zeigte sich großzügiger und bot zweimal ein echtes, Artikel-5-ähnliches Sicherheitsabkommen an: im Rahmen eines 27-Punkte-Friedensplans sowie beim Nato-Gipfel in Ankara Anfang Juli.
Das könnte ein bedeutender Vorteil für das Finnland-Szenario sein – auch wenn unklar bleibt, wie belastbar diese Zusagen angesichts von Trumps zunehmend isolationistischer Haltung sind.
Neutralität
Die Neutralität war 1993 in den ukrainischen Gründungsdokumenten verankert und blieb bis 2014 Bestandteil der Verfassung, bevor Präsident Petro Poroschenko sie zugunsten eines Nato-Beitrittsziels änderte.
Neutralität ergänzt ein Sicherheitsabkommen – beide zusammen schaffen ein stabiles Investitionsklima. Momentan wird darüber jedoch kaum gesprochen.
Eine umfassendere Lösung wäre ein gesamteuropäisches Sicherheitsabkommen unter Einbeziehung Russlands. Ein Vorschlag, den der Kreml bereits 2008 gemacht hatte. Während des Kalten Krieges akzeptierte die Sowjetunion Finnlands Neutralität und pflegte pragmatische Beziehungen. Gleichzeitig baute Finnland ein starkes Militär auf, insbesondere durch ein großes Reservistensystem mit etwa 15 Prozent der Bevölkerung.
Dieses Modell könnte auch für die Ukraine eine kostengünstige Sicherheitslösung darstellen, wird jedoch bislang nicht ernsthaft diskutiert.
Wiederaufbaukosten
Ohne diese Maßnahmen ist der Wiederaufbau kaum finanzierbar. Die Weltbank schätzt die Schäden auf 586 Milliarden Dollar – mehr als das Doppelte des ukrainischen BIP.
Tatsächlich zugesagte Mittel sind gering: etwa 75 Milliarden Dollar von internationalen Finanzinstitutionen und 89 Milliarden Euro im EU-Haushalt. Private Investoren zögern derzeit noch wegen politischer Risiken und fordern tiefgreifende Reformen, insbesondere bei Justiz und Eigentumsrechten.
Diese Reformen laufen zwar im Rahmen der EU-Beitrittsverhandlungen, aber zu langsam. Die EU-Kommission stufte die Ukraine zuletzt nur mit „B“ ein. Der jüngste Skandal um die Entlassung Fedorows, der wirksame Antikorruptionsmaßnahmen umgesetzt hatte, dürfte das Vertrauen weiter schwächen. Ein weiterer Punkt für das Afghanistan-Szenario.
Demografie
Ein gravierendes Problem ist die Bevölkerung. Sie ist von 45 auf etwa 25 Millionen gesunken. Die Ukraine hat damit eine der schlechtesten demografischen Entwicklungen weltweit: drei Todesfälle auf eine Geburt. Mehr als sechs Millionen Ukrainer leben im Ausland, viele werden nicht zurückkehren.
Nach Aufhebung der Ausreisebeschränkungen könnte zudem eine Abwanderung wehrfähiger Männer einsetzen. Die UN prognostizieren einen Rückgang auf 16 Millionen bis 2050. Das würde jede wirtschaftliche Erholung massiv belasten. Ein deutlicher Punkt für das Afghanistan-Szenario.
Tatsächliche Kosten
Die oft genannte Summe von 586 Milliarden Dollar umfasst auch entgangene wirtschaftliche Chancen. Die reinen physischen Schäden liegen bei unter 200 Milliarden. Wenn Russland die besetzten Gebiete behält, sinken die Kosten weiter, da die größten Zerstörungen im Osten liegen.
Schätzungen zufolge könnte der tatsächliche Finanzierungsbedarf für Kiew bei etwa 100 Milliarden Dollar liegen – ein realistischer Betrag für internationale Institutionen. Das spricht für das Finnland-Szenario.
Die zentrale Frage ist, ob diese Mittel ausreichen, um einen Wachstumszyklus anzustoßen – ähnlich wie in Russland in den 2000er-Jahren.
Entwicklungsbanken sind risikobereiter als private Investoren. Zudem wird über umfassende Kriegsversicherungen diskutiert, um Investitionen abzusichern.
Das Schicksal der Ukraine bleibt offen und hängt maßgeblich von der Form eines möglichen Waffenstillstands ab. Im Januar schien ein Abkommen noch greifbar, doch inzwischen ist es in weitere Ferne gerückt.
Die Regierungsumbildung deutet darauf hin, dass sich Selenskyj auf einen harten Winter vorbereitet, in dem Russland erneut versuchen könnte, die Ukraine durch Energieknappheit zu zermürben.
Mit dem neuen EU-Kredit über 90 Milliarden Euro verfügt die Regierung jedoch über Mittel, um den Krieg noch mindestens zwei Jahre fortzusetzen. Selenskyj hat sein Kabinett bereits darauf eingeschworen.
Dieser Beitrag erscheint im Rahmen einer Kooperation zwischen der Ostdeutschen Medienholding und bne IntelliNews. Der Beitrag erschien zuerst hier auf Englisch.
Bij 9. Rusland haalt luchtverdediging weg uit Arctische noorden, ‘elders harder nodig’
BNR, 19 juli 2026, https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606316/rusland-haalt-luchtverdediging-weg-uit-arctische-noorden-elders-harder-nodig (zie ook Satellite imagery indicates air-defence systems redeployed from Severodvinsk, Barentz Observer, 11 juli 2026, https://www.thebarentsobserver.com/security/satellite-imagery-indicates-airdefence-systems-redeployed-from-severodvinsk/453512)
Rusland stript zijn belangrijke militaire locaties in het Arctische hoge noorden van luchtverdedigingsinstallaties, melden RFE/RL en The Barents Observer op basis van satellietbeelden. Waarschijnlijk is het toenemende aantal Oekraïense drone-aanvallen elders in Rusland daar de oorzaak van. Strategische Arctische locaties die eerst zwaar verdedigd werden met S-300 en S-400-raketsystemen lijken nu hun raketten kwijt te zijn. ‘Rusland moet moeilijke keuzes maken’, zegt een Noorse defensie-analist.
Zo is rond de luchtmachtbasis Rogachevo in de Nova Zembla-archipel in het Russische Noordpoolgebied het grootste deel van de luchtverdedigingsmiddelen verwijderd van een raketbasis die al sinds ten minste augustus 2015 in gebruik is, zo blijkt uit een foto van 6 juli.
Volgens professor Katarzyna Zysk van het Noorse Instituut voor Defensiestudies wijst de ‘kennelijke verdwijning’ van veel luchtverdedigingsmiddelen uit het hoge Russische noorden op ‘een groeiende discrepantie tussen de doelen die Rusland moet beschermen en de beschikbare lanceerinrichtingen, onderscheppingsraketten en getraind personeel’.
Overigens beklemtoont Zysk dat het feit dat lang bestaande raketlocaties ogenschijnlijk leeggehaald zijn, niet betekent dat Russische strategische locaties nu volledig zonder luchtverdediging zitten. ‘Het wijst erop dat Rusland geen onmiddellijke grootschalige aanval in de [uiterste noordelijke] regio verwacht en van mening is dat het de bescherming daar kan verminderen zonder onaanvaardbare risico’s te lopen.’
Kyivs dronecampagne richt zich grotendeels op locaties die rechtstreeks verband houden met de aanhoudende oorlog van Rusland tegen Oekraïne, zoals vliegvelden van waaruit Oekraïne gebombardeerd wordt en de energie-infrastructuur van het binnenvallende land.
60 procent verplaatst
Uit onderzoek op basis van openbare bronnen blijkt dat naar schatting zo’n 60 procent van de Russische S-300- en modernere S-400-luchtverdedigingssystemen is verplaatst van de locaties waar ze vóór de invasie van Oekraïne in 2022 waren gestationeerd. Overigens zijn rond de Russische silo’s voor kernraketten en de vliegvelden voor strategische bommenwerpers de luchtverdedigingseenheden grotendeels intact gebleven.
In Severodvinsk, een stad aan de Witte Zee waar de Russische kernonderzeeërs worden gebouwd en gerepareerd, stonden decennialang luchtverdedigingssystemen om dit strategisch cruciale gebied te bewaken. Nu staat het leeg. Uit recente satellietbeelden blijkt dat zo’n twee dozijn S-300- en S-400-systemen zijn verdwenen van locaties rondom de stad die kennelijk speciaal voor dit doel waren aangelegd.
De Krim
The Barents Observer heeft de verblijfplaats van minstens één verplaatst raketsysteem uit Severodvinsk achterhaald: in april 2024 kwam de commandant van een S-400-raketsysteem op de Krim om het leven en werden zijn stoffelijke resten teruggebracht naar Severodvinsk om begraven te worden.
Tegelijk met het verdwijnen van luchtverdedigingssystemen uit het hoge noorden, worden er installaties geplaatst op locaties die kwetsbaar zijn voor drone-aanvallen. Uit satellietbeelden blijkt dat een aanvankelijk leeg veld in de buurt van de olieraffinaderij van Saratov in Zuidwest-Rusland later meerdere raketlanceervoertuigen met hun raketbuizen omhoog herbergt. De locatie rond Saratov is sinds begin 2025 meerdere keren door drones getroffen, net als zo’n beetje alle Russische olie-infrastructuur. Ook andere locaties, zoals verschillende stadsparken in Moskou, herbergen sinds enkele maanden S-400-batterijen.
Volgens Kristian Åtland van het Noors Instituut voor Defensieonderzoek FFI zijn er steeds meer aanwijzingen dat Rusland een tekort krijgt aan zowel luchtverdedigingslanceerinrichtingen als onderscheppingsraketten voor systemen zoals de S-300 en de S-400.
Uitputting
‘In een poging de drone- en raketaanvallen van Oekraïne op strategische infrastructuur diep op Russisch grondgebied af te weren, put Rusland zijn voorraden onderscheppingsraketten sneller uit dan de defensie-industrie ze kan aanvullen. Dit heeft het Kremlin blijkbaar gedwongen om een groot deel van zijn luchtverdedigingsmiddelen te verplaatsen van regio’s met een lagere prioriteit naar gebieden met een hogere prioriteit, zoals Moskou, Sint-Petersburg en operatiegebieden dichter bij het Oekraïense front, waaronder de Krim.’
Dat de systemen onzichtbaar zijn op satellietbeelden, betekent niet dat de regio Archangelsk of de scheepswerven van Severodvinsk zonder luchtverdediging zitten, waarschuwt ook Åtland. ‘De systemen die op eerdere satellietbeelden te zien waren, kunnen verspreid zijn, onderhoud ondergaan of vervangen zijn door andere luchtverdedigingsmiddelen. De schijnbare verdwijning van S-300- of S-400-lanceerinrichtingen is waarschijnlijk het gevolg van een tijdelijke herplaatsing in plaats van een permanente terugtrekking, en de middelen kunnen naar hun oorspronkelijke locaties worden teruggebracht zodra elders aan de operationele vereisten is voldaan’, aldus Åtland.
‘Operationeel dilemma’
Senior militair adviseur Per Erik Solli van het Noorse Instituut voor Internationale Zaken (NUPI) zegt dat Oekraïne erin geslaagd is Rusland voor een ‘operationeel dilemma’ te plaatsen. ‘De Oekraïense strijdkrachten hebben aangetoond dat ze in staat zijn om zowel doelen diep op Russisch grondgebied als langs de frontlinie aan te vallen. Het geografische bereik van deze operaties is inmiddels zo groot dat Rusland niet over voldoende middelen beschikt om elk potentieel doelwit binnen het bereik van Oekraïense wapens te verdedigen. Dit dwingt Moskou waarschijnlijk tot moeilijke keuzes over waar het zijn luchtverdediging moet concentreren en waar het grotere risico’s moet accepteren.’
Volgens Solli is de bescherming van grote bevolkingscentra nu de prioriteit geworden. ‘De nadruk zal waarschijnlijk liggen op de verdediging van Moskou, Sint-Petersburg en andere strategisch belangrijke stedelijke gebieden, om zowel de militaire als de psychologische gevolgen tot een minimum te beperken.’
Enorm bereik
Vorige week troffen Oekraïense drones Ruslands grootste olieraffinaderij in het West-Siberische Omsk, op ongeveer 2.500 kilometer van de Oekraïense grens. Kyiv zou dus gemakkelijk Severodvinsk kunnen raken, dat op ongeveer 1.500 kilometer van het door Oekraïne gecontroleerde gebied ligt. Dat laat onverlet dat Åtland het ‘onwaarschijnlijk’ acht dat Oekraïne opzettelijk Russische onderzeebootbouwfaciliteiten zou aanvallen.
‘Tot nu toe heeft Oekraïne geen bekende aanvallen uitgevoerd op de Russische vloot van kernonderzeeërs of de faciliteiten voor de bouw van kernschepen in Severodvinsk. Luchtmachtbases zoals Olenya hebben daarentegen een veel directere rol gespeeld in de Russische oorlog tegen Oekraïne en worden daarom beschouwd als waarschijnlijkere doelen voor Oekraïense drone-aanvallen.’
–
Bij 10. EU faces crumbling support for new Russia sanctions
Financial Times, 20 juli 2026, https://archive.ph/YuviH
National capitals refuse to support measures that could hurt big companies
The EU is facing a collapse in support for new economic sanctions targeting Russia as national capitals refuse to back measures that could damage their corporate champions, diplomats have warned.
In a trend that could endanger a four-year-long strategy in support of Ukraine, a series of countries — including Greece, France, Italy, Germany, Austria and Portugal — have all demanded carve-outs from the latest slate of sanctions drawn up by Brussels, or have blocked proposed measures entirely.
Waves of sanctions since Russia’s full-scale invasion of Ukraine in 2022 have aimed to stem the financial flows sustaining Moscow’s war. But the demands from capitals have prompted concern that Europe is losing its willingness to tolerate the knock-on effects on EU companies still making money from trading with Russia, said five EU diplomats involved in the negotiations.
The EU cannot impose sanctions without unanimous support. The vetoes forced four days of talks among EU member-state ambassadors in Brussels over the past week without agreement.
That has raised fears that falling levels of internal solidarity, weakening resolve to support Kyiv and a sense that a peace deal could be imminent have undermined the willingness to take difficult decisions.
“Around the table, the moral imperative is functioning less and less,” said one of the diplomats. “Capitals all agree on tough rhetoric and talk of solidarity, but then it all melts away.”
The latest slate of proposed sanctions contains measures targeting Russian exports and the country’s financial system, alongside a mechanism to keep artificially low the price at which Russia can export crude oil, a system endangered by the various national vetoes.
Athens has refused to agree to the entire package if it does not win approval for transporting Russian liquefied natural gas to third countries, arguing that it would otherwise deal a blow to a prominent Greek shipping billionaire, George Prokopiou.
Prokopiou’s Dynagas company has transported more than 30mn tonnes of LNG from the Arctic Yamal project since the full-scale invasion of Ukraine, according to Kpler, a data and analytics platform.
This would equate to more than $24bn of cargo, according to FT estimates based on price data from Argus Media, a pricing agency. One vessel alone, the Fedor Litke, has carried more than $4bn of cargo.
“Greece is obviously not the only EU government that tries to protect its own interests from sanctions costs, but it’s unusual for a government to lobby on behalf of a single company profiting so handsomely from Russian business,” said a former US sanctions official.
Portugal and Germany have also demanded that a ban on buying Russian fish be deleted, citing the need to support their local fish-processing industries.
Major tourist destinations France and Italy want a ban on issuing EU visas to Russian soldiers who have served in the war to be watered down. And Austria has reiterated a longstanding demand that Russian assets worth €2bn be unfrozen to compensate Raiffeisen Bank for a fine imposed by Moscow.
“It is a major crisis for the whole sanctions approach. If everyone demands derogations and loopholes, then at the end of the process, each package of sanctions is just an empty box,” said the diplomat.
Since two days before Russian President Vladimir Putin’s invasion, the EU has imposed 20 packages of sanctions in a bid to reduce resources for his war machine and pressure him into peace talks.
Some existing measures — such as import bans on Russian fertiliser, steel and diamonds — and a phaseout of Russian hydrocarbon purchases took weeks of wrangling and diplomatic pressure on affected EU states to secure unanimous approval.
But diplomats have said that the scale of refusals by capitals to accept the latest proposals has reached unprecedented levels.
The EU was “close to peak [Russia] sanctions”, said Jacob Kirkegaard, senior fellow at Brussels-based think-tank Bruegel.
“We are at the end of the line here, where people recognise that now . . . in the eyes of member state political leaders, the crown jewels are at risk,” he said. “And we are fundamentally just at the position where national leaders think they can no longer be shamed or bullied or whatever into giving up on these issues, and therefore they are de facto untouchable.”
European companies, including Danish brewery group Carlsberg and Finnish energy group Fortum, suffered billions in losses in the initial months of the war as sanctions were imposed and Russian corporate entities were seized. Countries whose companies bore that impact are increasingly irritated by what they see as allies protecting their corporate interests or demanding solidarity from them.
“There are certain member states who did not end business with Russia in 2022, in 2023,” said a second diplomat. “The uncomfortable truth for those capitals is that now we’re actually going after those industries because those are the big earners still left.”
“This is where the money is . . . so let’s hit them where it hurts,” the diplomat added. “But these [ambassadors] point at each other and are like: ‘Well, we can’t possibly give up our business interest; it’s better that you give up something of yours’.”
Greek government officials argue that any new EU sanctions should impose “a significantly higher cost on Russia” than on Europe’s own economy, and must be “carefully calibrated” to maximise pressure on Moscow while minimising unintended consequences.
Greek diplomats have also argued that banning Dynagas, which has used 11 ships on 144 voyages to and from Russian LNG ports over the past 18 months, will only hand “strategic advantages” to global competitors and allow third-country players to gain market share at the EU’s expense.
Multiple Greek politicians have referred to what they view as overzealous sanctions as “shooting ourselves in the foot”.
Shipping analysts have said that Greek shipping maintains an outsized sway in Athens. In a 2021 documentary on the shipping industry, the Greek shipowner Panos Laskaridis said that “the Greek government does what the Union of Shipowners tells them to do, and in 99 per cent of cases that is a good thing”.
If it cannot trade Russian gas with third countries, Dynagas could be forced to sell its specialised ice-class fleet of LNG carriers, which were designed specifically to ship LNG from Russia’s Yamal plant in the Arctic, when an EU-wide ban on Russian gas comes into force in January next year.
Dynagas said it had “rigorous contractual commitments extending as far as up to 2065” that had been entered into “many years before the current conflict”.
“A blanket prohibition on the transportation of Russian LNG to third countries risks becoming a self-inflicted setback for European maritime leadership, strategic ownership, employment and influence, without achieving its intended geopolitical objectives,” it said.
The delay to the 21st sanctions package and weakening of its measures come as Ukraine puts Russia under intense military pressure through long-range strikes targeting Moscow and key oil refineries. Western officials hope that a united front among Kyiv’s backers will force Putin into peace talks.
But diplomats say that much of the reluctance among some EU states to support tougher measures, even if they might hurt their own economic interests, boils down to whether or not capitals feel that Russia poses a direct threat to them.
Various European governments have in recent weeks warned of a potential Russian hybrid attack on a Nato country, to test the solidarity of the military alliance. “The unfortunate thing is that the actual debate we’re having here is about threat assessment from Russia,” said a third diplomat.
“[Reluctant countries] say they have a national interest. Sure, that’s fine. But the problem is that [four years ago] for the Nordics or the Baltics, it was worth it because they understood the threat. But today, these other countries think it’s not worth it.”
–
Bij 11. Dodelijk succes: Twentse kruisraketten verwoesten Russische doelen
De Gelderlander, 19 juli 2026, https://www.gelderlander.nl/binnenland/dodelijk-succes-twentse-kruisraketten-verwoesten-russische-doelen~ae952970/
Haast ongemerkt is het Hengelose Destinus een hoofdrol gaan spelen in de Oekraïne-oorlog. Kort geleden nog maakte het gasturbines, nu kruisraketten. „Bada boom”, roepen Oekraïense militairen als een Hengelose raket inslaat. Hoe speelde Destinus dit klaar?
Een paar maanden geleden kon er nog wat lacherig over worden gedaan. Het Russische ministerie van Defensie dreigde Hengelo met een aanval of een aanslag. Een bedrijf uit deze stad staat namelijk op een Russische lijst van doelwitten, omdat de Russen er bang voor zijn. „Of het ervan komt, hangt af van wat jullie hierna doen”, luidde de waarschuwing.
Het is menens
Het leek te zot voor woorden. Er werd om gelachen. Hengelo in Twente een doelwit? Hebben de Russen belangstelling voor een regio die amper een rol kreeg toebedeeld toen Nederland zocht naar meer ruimte voor Defensie? Voor een regio waar boeren met succes een munitiedepot wisten tegen te houden? Toch bleek het menens.
Na het dreigement van het ministerie deed staatsman Dmitry Medvedev er nog eens een schepje bovenop met een huiveringwekkende tweet. ‘Slaap zacht, Europese partners’, eindigde zijn intimiderende bericht. Het was indirect ook aan Hengelo gericht.
De brutale intimidatie heeft met Hengelo te maken omdat op die bewuste lijst waar Medvedev naar verwijst, het relatief onbekende Destinus staat. Een bedrijf, gevestigd vlak bij de grote en veel bekendere defensieonderneming Thales in Hengelo. Op een bedrijventerrein aan het Twentekanaal.
Ze verschillen niet alleen in omvang van elkaar. Waar Thales met zijn radars vooral verdedigt, valt Destinus juist aan, alsof de aanval de beste verdediging is. De Russen weten daar inmiddels meer van dan wij hier. In Rusland komen de Hengelose producten namelijk neer en ontploffen ze.
De Russen hebben Destinus in Hengelo in het vizier en dat is geen vergissing. Naast bedrijven in onder meer Engeland, Turkije, Spanje, Letland en Polen die drones en apparatuur maken, is ook het Duitse bedrijf Davinci in München een mogelijk doelwit voor aanslagen. Davinci is eveneens van Destinus. Waarom doet Rusland dat?
Hoog bezoek uit Oekraïne
Plok, plok, plok… Op woensdag 17 juni landt een zware militaire Chinook-helikopter op een grasveld bij het High Tech Systems Park Hengelo aan het Twentekanaal. Er stappen een man of twintig uit. Onder hen zijn hoge militairen, minister van Defensie Dilan Yesilgöz en haar Oekraïense, toenmalige collega Mykhailo Fedorov – Fedorov is afgelopen week teruggetreden. Hier in Nederland en in Hengelo valt voor Fedorov veel te halen.
Ze laten Thales links liggen en lopen naar een bedrijfje waar de vlaggen van Nederland en Oekraïne gebroederlijk naast elkaar wapperen. Op de gevel staat Destinus. Voor de deur schudden de grote leiders Mikhail Kokorich en Oleksandr Danylyuk en commercieel directeur Wouter van Beek hartelijk en met een beleefde buiging de hand van de Oekraïense staatsman en de Nederlandse staatsvrouw.
Het was op verzoek van Fedorov zelf dat Yesilgöz hem meenam naar Hengelo. Hij wilde graag het bedrijf bezoeken dat zijn land al vanaf het begin van de Russische inval steunt. Destinus is voor Oekraïne steeds belangrijker geworden door de levering van kruisraketten die honderden kilometers achter de frontlinie kunnen komen. En het aandeel zal nog veel groter worden.
De ongekende transformatie van Opra
Wat een verschil met drie jaar geleden. Tot april 2023 stond er nog een andere naam op de gevel: Opra. Deze bouwer van gasturbines ging in februari van dat jaar failliet, mede door de coronacrisis en de oorlog in Oekraïne. Door de Nederlandse boycot kon Opra zijn Russische klanten niet meer bedienen. Ook dat speelde mee.
Enkele maanden later maakte het bedrijf een doorstart na een overname door Destinus. Dit internationale bedrijf, met het hoofdkantoor in Zwitserland, droomt van supersoon en hypersoon vliegen. Grondlegger Kokorich wil uiteindelijk in Parijs kunnen lunchen en dezelfde dag in New York dineren.
Daarbij kwam kennis van Opra goed van pas. Want het verschil tussen gasturbines en turbojetmotoren is voor ingenieurs niet groot. Bovendien had Opra kennis van waterstof als energiebron. Ook daarin zag Kokorich een toekomst.
Maar Destinus raakte in 2023 al betrokken bij de strijd van Oekraïne na de invasie door Rusland. De twee mannen die aan de basis van het bedrijf staan, hebben een grote drive om Rusland terug te dringen. Kokorich, hoewel een geboren Rus, neemt hard stelling tegen de invasie door Rusland en steunt Oekraïne, net als zijn collega Oleksandr Danylyuk.
Danylyuk was voorheen minister van Financiën in Oekraïne en is een vertrouweling van president Volodymyr Zelensky.
De cowboys en hun Lord
De samenwerking begon klein. Oekraïne zocht hulp bij ingenieurs en Destinus begon in een soort ‘cowboystijl’ als vrijwilligerswerk militaire langeafstandsdrones (de ‘Lord’) te maken. Deze konden maximaal 1200 kilometer overbruggen en ontploffen bij aankomst. Het beviel goed en Oekraïne wilde er meer.
Destinus produceerde er duizenden bij zijn bedrijf Davinci in Duitsland en later ook in Nederland. De Zwitserse basis van het bedrijf bleek echter een hindernis door de strikte Zwitserse exportrestricties op wapens. De verhuizing van het hoofdkantoor naar Hengelo bood daarvoor een uitkomst. Zo is het begonnen.
Van trage drones naar ultrasnelle raketten
Maar Destinus is nu – het bezoek van Fedorov onderstreept dat – een grote speler. Tijdens de rondleiding in Hengelo krijgt oud-minister Fedorov geen grote gasturbines of ‘Lords’ te zien, maar een soort miniatuuruitvoeringen van de turbines. Dit zijn de turbojetmotoren voor de ‘Ruta’, dat is de kruisraket van Destinus en de opvolger van de Lord.
De aandacht is inmiddels verschoven van trage, kwetsbare drones met propellers naar ultrasnelle raketten, maar wel met de slimme software van de drones. Dat is wat Oekraïne nu nodig heeft. Deze Ruta’s worden ‘deep strike missiles’ genoemd omdat ze ver in Rusland verwoestend kunnen toeslaan.
Productie en de Oekraïense kill-zone
De turbojetmotoren voor de zogenoemde Ruta Block 1 worden in Hengelo ontworpen en gemaakt. Destinus produceert er 200 per maand en heeft er binnenkort al 1000 geleverd. De motoren gaan daarna naar VDL in Limburg, waar ze tot een kruisraket in elkaar worden gezet.
Vervolgens komen ze terug naar Hengelo om te worden getest. Dat gebeurt in een testruimte, want er is in Nederland niet genoeg ruimte voor testvluchten in de buitenlucht. Die gebeuren deels in Oekraïne zelf. Daar worden ze pas voorzien van hun explosieve lading.
Dan gebeurt er aan het eind van de ontmoeting iets bijzonders, dat de ziel van het staatsbezoek blootlegt. Fedorov heeft een cadeau voor Yesilgöz. Hij geeft haar een vlag met teksten van de gevreesde 414e Oekraïense drone-eenheid. Deze brigade staat onder leiding van Andriy Klymenko, bijgenaamd Klima en een voormalig wereldkampioen vechtsport.
Zijn handtekening staat op de vlag.
Onder Klima’s bevel stuurt de 414e brigade drones en kruisraketten, waaronder die van Destinus, af op Russische doelen. Ze zorgen voor een brede ‘kill-zone’ achter het Russische front, waar alles wat beweegt onder vuur wordt genomen. De impact is enorm: Oekraïense leiders stellen dat deze drones, mede mogelijk gemaakt door Nederland, verantwoordelijk zijn voor één op de drie Russische slachtoffers.
In april en mei telde Fedorov maandelijks ruim 30.000 gesneuvelde en gewonde Russen. „Bada Boom”, de tekst op de vlag, roepen piloten als ze via hun videobril zien dat hun wapen het doelwit met succes vernietigt. Yesilgöz wil er alles van weten. In ruil voor kennis over de nieuwste manier van oorlogvoeren – massaal met drones – helpt ze Oekraïne aan het materieel.
Het zijn ook slimme ondernemers
Voor bedrijven die hun nek willen uitsteken voor Defensie is het een uitgelezen kans. Er liggen bakken met geld klaar. Europa vindt dat het zijn verdediging heeft verwaarloosd en wil dat goed maken. Maar lang niet elk bedrijf slaagt erin een graantje mee te pikken. Waarom Destinus wel?
De snelle opmars van Destinus is mede te danken aan gerichte overnames en slimme samenwerkingen door de Destinustop. Destinus scoort bijvoorbeeld door na Opra het dronebedrijf Aerialtronics uit Katwijk te kopen. Daarmee krijgt het in één klap specialistische kennis over geavanceerde camera’s en infraroodsensoren in handen.
Een paar maanden later neemt Destinus het Zwitserse softwarebedrijf Daedalean over. Dit bedrijf is gespecialiseerd in slimme AI-software voor systemen die zonder piloot kunnen vliegen. Door de krachtige straalmotoren uit Hengelo te combineren met de ‘ogen’ uit Katwijk en het ‘brein’ uit Zwitserland, ontstaat een gevaarlijk en uniek wapen.
Hierdoor kunnen de vliegende systemen van Destinus tegenwoordig namelijk helemaal zelfstandig en trefzeker hun weg vinden naar een doelwit, zelfs wanneer het Russische leger de gps-signalen in de lucht volledig weet te verstoren. Ze kunnen zelfs met elkaar communiceren en zich gedragen als een slimme zwerm.
Destinus is verder samenwerkingen aangegaan met andere bedrijven. Zo kan het Hengelose bedrijf blijven vernieuwen en op massalere, industriële schaal produceren in een oorlog die hierom vraagt. De meest opmerkelijke samenwerking kwam daags na de dreigende taal van Medvedev: Destinus en de Duitse gigant Rheinmetall slaan de handen ineen.
Destinus en Rheinmetall richten een nieuw bedrijf op voor de massaproductie van raketten. Hun motto: de sterkste is degene die de meeste en meest effectieve wapens kan produceren. Dat is precies wat alle defensieministers in Europa geloven.
Miljoenensteun en de toekomst
Terug naar het staatsbezoek. Fedorov verliet Nederland die dag in juni niet met lege handen. Minister Yesilgöz zegde 500 miljoen euro steun toe, waarvan zij ongeveer de helft wil gebruiken om nieuwe Destinus-wapens voor Oekraïne te kopen.
Het gaat om de Ruta Block 2, een verbeterde kruisraket die sneller vliegt, een zwaarder explosief draagt en zelfstandig 1200 kilometer ver kan vliegen. De motor heeft Fedorov in Hengelo al kunnen zien. Ook is er al een gelikt promotiefilmpje van het nieuwe wapen.
Ruta Block 2
Hiermee hoopt Oekraïne Russische aanvoer- en vliegbases, die zich nu uit angst steeds verder terugtrekken, op 500 tot 800 kilometer landinwaarts uit te kunnen schakelen. Naar verluidt wil Destinus 700 van deze raketten leveren, al is de overeenkomst voor deze raketten, die momenteel in de laatste testfase zitten, nog niet formeel rond.
Op de valreep hoort Yesilgöz dat Destinus ook al aan de Ruta Block 3 werkt. Deze kruisraket moet zelfs 2000 kilometer kunnen overbruggen.
Maar er is nog meer in het vat voor Destinus. De afgelopen jaren werd er gemopperd dat het niet echt wilde lukken om de militaire productie te versnellen. Maar nu komt het op gang en volgen de ontwikkelingen elkaar in een duizelingwekkend tempo op.
Kort na zijn bezoek aan Hengelo meldde Fedorov aan Nieuwsuur dat hij met Destinus ook in een consortium wil samenwerken aan luchtafweersystemen.
Hij hoopt een Europees alternatief te bouwen voor de Amerikaanse Patriotraketten, waar Oekraïne een groot tekort aan heeft om zijn steden mee te beschermen. Zo wordt Oekraïne minder afhankelijk van de dure Amerikanen.
Deze week schoof Destinus in Parijs aan bij het overleg van Europese leiders met elf Europese defensiebedrijven om te praten over het aanleggen van een grote antiballistische raketcapaciteit die als schild moet dienen bij een Russische aanval en Oekraïne bovendien snel moet beschermen tegen Russische raketten.
Star Wars
Destinus gaat als een komeet. Een dag later tekende Danylyuk in Parijs een samenwerking die Star Wars-achtige beelden oproept. Europa wil ook heer en meester buiten de dampkring zijn. Destinus leidt het project Bliksem EXO. Dat moet leiden tot de productie van wapens die Russisch materieel in de ruimte – platforms die wapens dragen en kunnen afvuren – moeten kunnen vernietigen.
Premier Rob Jetten is trots op deze Nederlandse bijdrage aan het schild en benoemde specifiek de rol van Destinus. Het bedrijf lijkt niet meer weg te denken uit de Defensie-industrie.
Hoe eerder, hoe beter
Ooit was Rusland een klant van Opra, nu is het land een doelwit van Opra’s opvolger. Karel Burger Dirven, de eerste honorair consul van Oekraïne in Nederland, onderstreepte de positie van Destinus kort na het bezoek van Fedorov nog eens mooi: „Het in Nederland gevestigde Destinus gaat kruisraketten leveren aan Oekraïne om de Russische olie-, gas- en militaire industrie te helpen vernietigen. Hoe eerder, hoe beter. Samen naar de overwinning!”
Guido van Leemput
